
ചില നിഗൂഢതകൾ

എമു യുദ്ധം സൈന്യത്തെ തോൽപ്പിച്ച പക്ഷിക്കൂട്ടം (The Great Emu War)
ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും അസാധാരണവും, ഒരുപക്ഷേ ഏറ്റവും ചിരിയുണർത്തുന്നതുമായ ഒരു 'യുദ്ധമാണ് ഓസ്ട്രേലിയൻ മണ്ണിൽ 1932-ൽ അരങ്ങേറിയ മഹത്തായ എമു യുദ്ധം (The Great Emu War). ഒരു വശത്ത് ആധുനിക ആയുധങ്ങളുമായി ഓസ്ട്രേലിയൻ സൈന്യം, മറുവശത്ത്. പതിനായിരക്കണക്കിന് ഓട്ടക്കാർ പക്ഷികൾ!
ഒരു ദേശീയ ദുരന്തത്തിൻ്റെ പശ്ചാത്തലം
1930-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ഓസ്ട്രേലിയ ഉൾപ്പെടെ ലോകമെമ്പാടും മഹാമാന്ദ്യം (Great Depression) പിടിമുറുക്കിയ സമയം. കർഷകർ കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയിലായിരുന്നു. ഈ ദുരിതത്തിനിടയിലാണ്, പടിഞ്ഞാറൻ ഓസ്ട്രേലിയയിലെ കാമ്പിയൻ (Campion) ജില്ലയിലുള്ള കൃഷിയിടങ്ങളിലേക്ക് ഏകദേശം 20,000-ത്തോളം വരുന്ന എമു പക്ഷികളുടെ ഒരു വലിയ സംഘം കൂട്ടത്തോടെ കടന്നു വന്നത്.
ഓസ്ട്രേലിയയിലെ തദ്ദേശീയരായ എമു പക്ഷികൾ പറക്കാനാവാത്തവരും, ഒട്ടകപ്പക്ഷിയോട് സാമ്യമുള്ളവരുമാണ്. കൃഷിയിടങ്ങളിലെ വിളകൾ നശിപ്പിച്ചും, പ്രധാനപ്പെട്ട വേലികൾ തകർത്ത് കന്നുകാലികളെ പുറത്തുകടക്കാൻ അനുവദിച്ചും ഈ പക്ഷികൾ കർഷകർക്ക് കനത്ത നാശനഷ്ടമുണ്ടാക്കി. നിരാലംബരായ കർഷകർക്ക് മറ്റ് മാർഗ്ഗമില്ലാതെ, അന്നത്തെ പ്രതിരോധ മന്ത്രിയായിരുന്ന ജോർജ്ജ് പിയേഴ്സിനോട് സഹായം അഭ്യർത്ഥിച്ചു.
യുദ്ധത്തിന് തുടക്കം
കർഷകരുടെ ആവശ്യം പരിഗണിച്ച്, എമു പക്ഷികളെ വെടിവെച്ച് കൊല്ലാൻ സൈനികരെ ഉപയോഗിക്കാൻ സർക്കാർ തീരുമാനിച്ചു. ഈ ദൗത്യം ഔദ്യോഗികമായി ഒരു 'യുദ്ധം' ആയിരുന്നില്ലെങ്കിലും, ചരിത്രം അതിന് 'എമു യുദ്ധം' എന്ന് പേരിട്ടു.
ദൗത്യസമയം: 1932 ഒക്ടോബർ-നവംബർ മാസങ്ങൾ.
സൈന്യം: മേജർ ജി.പി.ഡബ്ല്യു. മെറിഡിത്തിൻ്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ലൂയിസ് മെഷീൻ ഗണ്ണുകൾ (Lewis machine guns) കൈവശമുള്ള മൂന്ന് സൈനികർ. അവരുടെ ലക്ഷ്യം പക്ഷികളുടെ എണ്ണം കുറച്ച് കർഷകരെ സഹായിക്കുക.
പക്ഷികളുടെ തിരിച്ചടി മൂലം പരാജയപ്പെട്ട ദൗത്യം
നവംബർ ആദ്യവാരം ഓസ്ട്രേലിയൻ സൈന്യം പക്ഷിക്കൂട്ടത്തിനെതിരെ നിറയൊഴിച്ചു തുടങ്ങി. എന്നാൽ, സൈനികരെ ഞെട്ടിച്ചുകൊണ്ട് എമു പക്ഷികൾ അതിവേഗം പ്രതികരിച്ചു. ഏകദേശം 50 കിലോമീറ്റർ വരെ വേഗതയിൽ ഓടാൻ കഴിവുള്ളവയാണ് എമുകൾ. കൂടാതെ, അവ കൂട്ടം പിരിഞ്ഞും പല ദിശകളിലേക്കും ഓടിയും മെഷീൻ ഗണ്ണിൽ നിന്നുള്ള വെടിയുണ്ടകളെ അനായാസം അതിജീവിച്ചു.
ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ വെടിവെച്ചാൽ പോലും പക്ഷികൾ ചിതറി ഓടുന്നതിനാൽ, ഒരു എമുവിനെ കൊല്ലാൻ നൂറുകണക്കിന് വെടിയുണ്ടകൾ ആവശ്യമായി വന്നു. സൈന്യം ഉപയോഗിച്ച വെടിക്കോപ്പുകൾ പാഴായി. ആദ്യ ശ്രമത്തിൽ ഏതാനും എമുകളെ മാത്രമേ വകവരുത്താൻ കഴിഞ്ഞുള്ളൂ.
മാധ്യമങ്ങൾ ഉടൻ തന്നെ ഈ പരാജയം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പത്രങ്ങൾ ഓസ്ട്രേലിയൻ സൈന്യത്തെ കളിയാക്കി വാർത്തകൾ നൽകി. എമു പക്ഷികളെ 'അജയ്യർ' എന്നും 'സൈന്യത്തെ തോൽപ്പിച്ച പക്ഷിക്കൂട്ടം' എന്നും വിശേഷിപ്പിച്ചു. തുടർന്ന്, വലിയ ജനരോഷത്തെത്തുടർന്ന് ഒരാഴ്ചക്കുള്ളിൽ ദൗത്യം ഉപേക്ഷിക്കാൻ സർക്കാർ നിർബന്ധിതരായി.
ചിരിപ്പിക്കുന്ന ചരിത്രം
എമു യുദ്ധം സാങ്കേതികമായി പരാജയമായിരുന്നുവെങ്കിലും, ഓസ്ട്രേലിയൻ ദേശീയ ഐഡന്റിറ്റിയുടെ ഭാഗമായി അത് മാറി. "ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ മുഴുവൻ സൈന്യത്തെയും ഒരു കൂട്ടം പക്ഷികൾ പരാജയപ്പെടുത്തി" എന്ന നിലയിൽ ഈ സംഭവം ഇന്നും തമാശയായും, ഓസ്ട്രേലിയക്കാരുടെ കറുത്ത ഹാസ്യമായും നിലനിൽക്കുന്നു.
എമു പക്ഷികളുടെ പിടിവാശിക്കും അതിജീവനശേഷിക്കുമുള്ള ഒരു സ്മാരകമായി ഈ യുദ്ധം ചരിത്രത്തിൽ ഇടംനേടി. സൈന്യത്തിന്റെ മെഷീൻ ഗണ്ണുകൾക്ക് മുന്നിൽ എമുകൾ 'വിജയിച്ച' കഥ ഓസ്ട്രേലിയൻ നാടോടിക്കഥകളിലെ ഒരു അവിഭാജ്യ ഘടകമായി തുടരുന്നു.

ട്രിക്ക് ഓർ ട്രീറ്റ്: മധുരം തേടിയുള്ള പുരാതന യാത്ര
ഓരോ വർഷവും ഒക്ടോബർ 31-ന്, മനോഹരമായ വേഷങ്ങൾ ധരിച്ച കുട്ടികൾ വീടുകളുടെ വാതിലുകളിൽ മുട്ടി "ട്രിക്ക് ഓർ ട്രീറ്റ്!" എന്ന് ആർത്തുവിളിക്കുമ്പോൾ, അവർ അറിയാതെ പങ്കുചേരുന്നത് രണ്ടായിരം വർഷം പഴക്കമുള്ള ഒരു മാന്ത്രിക പാരമ്പര്യത്തിലാണ്. ഇന്ന് ഈ ആഘോഷം നിറയെ മിഠായികളും ചിരികളുമാണെങ്കിൽ, അതിൻ്റെ പിന്നാമ്പുറ കഥ ആരംഭിക്കുന്നത് മഞ്ഞുകാലത്തിൻ്റെ ഭീതിദമായ തുടക്കത്തിലാണ്.
1. പ്രാചീന വേരുകൾ: സാംഹെയ്ൻ എന്ന ഇരുണ്ട രാത്രി
ഹാലോവീൻ എന്ന ആഘോഷത്തിൻ്റെ യഥാർത്ഥ ഉറവിടം, അയർലൻഡ്, ബ്രിട്ടൻ തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന കെൽറ്റിക് ജനതയുടെ പുരാതന ഉത്സവമായ സാംഹെയ്ൻ (Samhain) ആണ്.
കെൽറ്റുകൾ നവംബർ 1 നെ തങ്ങളുടെ പുതുവർഷത്തിൻ്റെ തുടക്കമായി കണക്കാക്കിയിരുന്നു. ഈ വേനൽക്കാലത്തിൻ്റെ യും വിളവെടുപ്പ് കാലത്തിൻ്റെ യും അന്ത്യം കുറിക്കുന്ന ദിവസം, ജീവനുള്ള ലോകവും മരിച്ചവരുടെ ലോകവും തമ്മിലുള്ള അതിർവരമ്പ് നേർത്തതാകുമെന്നും, ആത്മാക്കളും ദുഷ്ടശക്തികളും ഭൂമിയിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുമെന്നും അവർ വിശ്വസിച്ചു.
വേഷപ്പകർച്ച: ഈ ആത്മാക്കളിൽ നിന്ന് രക്ഷനേടാൻ, കെൽറ്റുകൾ വിചിത്രമായ മൃഗത്തോലുകളും മുഖംമൂടികളും ധരിച്ചു. ഈ വേഷപ്പകർച്ച അവരെ ആത്മാക്കളിൽ ഒരാളായി തോന്നിക്കുകയും അതുവഴി അവർക്ക് ഉപദ്രവം ഏൽക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നും അവർ കരുതി.
ആത്മാവിനുള്ള വഴിപാട്: അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന ഈ ശക്തികളെ പ്രീതിപ്പെടുത്താനായി അവർ വീടിന് പുറത്ത് ഭക്ഷണ വഴിപാടുകൾ വെച്ചിരുന്നു. ഈ വഴിപാട് വെക്കുന്ന സമ്പ്രദായമാണ് "ട്രീറ്റ്" (സമ്മാനം/മധുരം) നൽകുന്നതിന്റെ ഏറ്റവും പഴയ രൂപം.
2. മതപരമായ ലയനം: 'സോളിംഗും' 'ഗൈസിംഗും'
കാലക്രമേണ, ക്രിസ്തുമതം വ്യാപിച്ചപ്പോൾ, സാംഹെയ്ൻ ആചാരങ്ങൾ സഭയുടെ ആഘോഷങ്ങളുമായി ലയിച്ചുചേർന്നു. നവംബർ 1 ഓൾ സെയിന്റ്സ് ഡേ (All Saints' Day) ആയും, ഒക്ടോബർ 31 ഓൾ ഹാലോസ് ഈവ് (Halloween) ആയും അറിയപ്പെട്ടു. ഈ മധ്യകാലഘട്ടത്തിൽ, "ട്രിക്കും ട്രീറ്റും" കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്ന രണ്ട് പ്രധാന ആചാരങ്ങൾ ഉടലെടുത്തു.
സോളിംഗ് (Souling): ഇംഗ്ലണ്ടിലും അയർലൻഡിലും, പാവപ്പെട്ടവരും കുട്ടികളും വീടുകൾ തോറും കയറി, വീട്ടുകാർക്ക് വേണ്ടി മരിച്ചുപോയവരുടെ ആത്മാക്കൾക്ക് വേണ്ടി പ്രാർത്ഥനകൾ നടത്താമെന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്തു. പകരമായി അവർക്ക് "സോൾ കേക്കുകൾ" എന്നറിയപ്പെടുന്ന പലഹാരങ്ങൾ ലഭിച്ചു. ഇവിടെ, പ്രാർത്ഥനയെന്ന 'സേവനത്തിന്' പകരമായി 'സമ്മാനം' നൽകി.
ഗൈസിംഗ് (Guising): സ്കോട്ട്ലൻഡിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ ആചാരത്തിൽ, കുട്ടികൾ വേഷം ധരിച്ച് വീടുകളിൽ പോവുകയും, സമ്മാനം (ട്രീറ്റ്) ലഭിക്കുന്നതിനു മുൻപ് ഒരു പാട്ടോ, കവിതയോ, ചെറിയ തമാശയോ അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമായിരുന്നു. സമ്മാനം കിട്ടാൻ വേണ്ടി ചെയ്യുന്ന ഈ പ്രകടനമാണ് "ട്രിക്ക്" എന്ന ആശയത്തിൻ്റെ അടിസ്ഥാനമായി മാറിയത്.
3. ആധുനിക ഉടമ്പടി: തമാശകൾ ഒഴിവാക്കാൻ മധുരം
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഐറിഷ്, സ്കോട്ടിഷ് കുടിയേറ്റക്കാർ ഈ പഴയ ആചാരങ്ങൾ അമേരിക്കൻ മണ്ണിലെത്തിച്ചു. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടോടെ, ഹാലോവീൻ രാത്രികളിൽ യുവാക്കൾ നടത്തുന്ന നശീകരണ കുസൃതികളും (The Trick) വർധിച്ചു.
ഈ കുസൃതികളെ നിയന്ത്രിക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗ്ഗമായാണ് സമൂഹം "ട്രിക്ക് ഓർ ട്രീറ്റ്" എന്ന ആചാരത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചത്. വീട്ടുടമകൾക്ക് ഒരു ലളിതമായ വഴി നൽകുക എന്നതായിരുന്നു ലക്ഷ്യം: നിങ്ങൾ മധുരം (ട്രീറ്റ്) നൽകുകയാണെങ്കിൽ, അവർ നിങ്ങളുടെ വീട്ടിൽ കുസൃതി (ട്രിക്ക്) കാണിക്കില്ല.
രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിനുശേഷം, മധുരപലഹാരങ്ങൾ സുലഭമായതോടെ, ഈ ആചാരം ഇന്ന് കാണുന്നതുപോലെ മധുരം പങ്കുവെക്കുന്ന, കുട്ടികളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള ഒരു വലിയ ഉത്സവമായി രൂപാന്തരപ്പെട്ടു.
അതുകൊണ്ട്, അടുത്ത തവണ ഒരു കുട്ടി വേഷം ധരിച്ച് നിങ്ങളുടെ വാതിൽക്കൽ വന്ന് "ട്രിക്ക് ഓർ ട്രീറ്റ്" എന്ന് വിളിക്കുമ്പോൾ, നിങ്ങൾ ഒരു തമാശയിൽ നിന്നല്ല രക്ഷനേടുന്നത്. മറിച്ച്, ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ആളുകൾ മരിച്ചവരെ ഓർമ്മിക്കാനും, ആത്മാക്കളെ പ്രീതിപ്പെടുത്താനും, മഞ്ഞുകാലത്തിൻ്റെ ഭീതിയിൽ നിന്ന് രക്ഷനേടാനും ഉപയോഗിച്ച ഒരു പുരാതന ഉടമ്പടിയിൽ നിങ്ങൾ സന്തോഷത്തോടെ പങ്കുചേരുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.

മൗനം ഭേദിച്ച്, വാക്കുകൾ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുമ്പോൾ: നഷ്ടപ്പെട്ട ഭാഷകളുടെ പുനരുജ്ജീവന ചരിത്രം
ഭാഷ എന്നത് കേവലം ആശയവിനിമയത്തിനുള്ള ഉപകരണം മാത്രമല്ല; അത് ഒരു സമൂഹത്തിൻ്റെ ആത്മാവും, ഓർമ്മകളും, പൈതൃകവും, ലോകവീക്ഷണവുമാണ്. ഒരു നദി വറ്റിപ്പോകുന്നതുപോലെ, ഒരു ഭാഷ നിശ്ശബ്ദമാകുമ്പോൾ, ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളുടെ അറിവും സംസ്കാരവുമാണ് ഭൂമിയിൽ നിന്ന് മാഞ്ഞുപോകുന്നത്. എന്നാൽ, ആഴമായ മൗനത്തിനു ശേഷം, തകർന്ന വേരുകളിൽ നിന്ന് വീണ്ടും മൊട്ടിടുന്ന ചെടികളെപ്പോലെ, ചില ഭാഷകൾ തങ്ങളുടെ സമൂഹത്തിൻ്റെ ഇച്ഛാശക്തിയാൽ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കുന്നു. ഈ പുനർജന്മമാണ് ഭാഷാ പുനരുദ്ധാരണത്തിൻ്റെ (Language Revival) അത്ഭുതകഥ.
ചരിത്രത്തിന്റെ ഏടുകളിൽ നിന്ന്, അത്തരത്തിലുള്ള ചില ശക്തമായ ഉയിർത്തെഴുന്നേൽപ്പിൻ്റെ കഥകൾ ഇവിടെ കുറിക്കുന്നു.
1. ഹീബ്രു: ദ്വിസഹസ്രാബ്ദങ്ങളുടെ മൗനം ഭേദിച്ച് ലോകത്തെ അമ്പരപ്പിച്ച ഭാഷാപരമായ അത്ഭുതമാണ് ഹീബ്രു. ഏതാണ്ട് 2000 വർഷക്കാലം, അത് ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെയും പ്രാർത്ഥനകളുടെയും വിശുദ്ധമായ എഴുത്ത് ഭാഷയായി മാത്രം ഒതുങ്ങി. സാധാരണക്കാർ തമ്മിലുള്ള സംഭാഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് അത് പൂർണ്ണമായി വിടവാങ്ങിയിരുന്നു.
ബി.സി.ഇ. രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടോടെ സംസാരഭാഷ എന്ന നിലയിൽ ഹീബ്രുവിൻ്റെ ഉപയോഗം കുറഞ്ഞപ്പോൾ, അതൊരു 'ഉറങ്ങുന്ന സൗന്ദര്യ'മായി (Sleeping Beauty) നിലനിന്നു. എന്നാൽ 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിൽ, സയണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ശക്തിപ്രാപിച്ചതോടെ, ചിതറിക്കിടന്ന യഹൂദ സമൂഹങ്ങളെ ഒന്നിപ്പിക്കാൻ ഒരു പൊതുഭാഷയുടെ ആവശ്യകത തിരിച്ചറിഞ്ഞു. ഈ സ്വപ്നത്തിന് ചിറകുനൽകിയത് എലിയേസർ ബെൻ-യെഹൂദ ആയിരുന്നു.
പലരും അദ്ദേഹത്തെ ഭ്രാന്തനെന്ന് വിളിച്ചപ്പോഴും, ഹീബ്രുവിനെ വീട്ടിലെ ഏക ഭാഷയാക്കി അദ്ദേഹം നിശ്ചയദാർഢ്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. യൂറോപ്പിൽ നിന്നും യെമനിൽ നിന്നുമുള്ള കുടിയേറ്റക്കാർ പല ഭാഷകൾ സംസാരിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, ഹീബ്രുവിൽ സംസാരിക്കാൻ തുടങ്ങിയ പുതിയ തലമുറ അവിടെ വളർന്നു വന്നു. ഇസ്രായേൽ രാഷ്ട്രത്തിൻ്റെ പിറവിയോടെ, ഹീബ്രു 'ഇസ്രായേലി ഹീബ്രു' എന്ന ആധുനിക രൂപത്തിൽ ദേശീയ സ്വത്വത്തിൻ്റെ ധ്വനിയായി മാറി. ഈ വിജയം ഭാഷാ ചരിത്രത്തിൽ സമാനതകളില്ലാത്തതാണ്.
2. സെൽറ്റിക് സ്വരങ്ങൾ: കോർണിഷും മാൻക്സും
ബ്രിട്ടീഷ് ദ്വീപുകളിൽ, വംശനാശത്തിൻ്റെ വക്കിൽ നിന്ന് മടങ്ങിയെത്തിയ രണ്ട് സെൽറ്റിക് ഭാഷകളാണ് കോർണിഷും (Cornish) മാൻക്സും (Manx).
കോർണിഷ്: 18-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനം കോൺവാളിൽ ഡോളി പെൻട്രീത്തിൻ്റെ മരണത്തോടെ സംസാര ശൃംഖല നിലച്ച കോർണിഷ്, 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പണ്ഡിതന്മാരും സാംസ്കാരിക പ്രേമികളും ചേർന്ന് പുരാതന കൈയെഴുത്ത് പ്രതികളിൽ നിന്നും നാടകങ്ങളിൽ നിന്നും വീണ്ടെടുത്തു. ഈ ഭാഷാപരമായ ഖനനം ഇന്ന് പുതിയ വാമൊഴിക്ക് രൂപം നൽകി. യുനെസ്കോ പോലും ഇതിൻ്റെ നില മെച്ചപ്പെട്ടതായി പ്രഖ്യാപിച്ചത്, വെളിച്ചം അണഞ്ഞ ശേഷവും പ്രതീക്ഷ ബാക്കിയുണ്ടെന്നതിന് തെളിവാണ്.
മാൻക്സ്: ഐൽ ഓഫ് മാനിലെ മാൻക്സ്, 1974-ൽ അവസാനത്തെ നേറ്റീവ് സ്പീക്കർ നെഡ് മാഡ്ഡ്രെലിൻ്റെ മരണത്തോടെ നിശ്ശബ്ദമായി. എന്നാൽ, ഹീബ്രുവിനെപ്പോലെ, അത് പൂർണ്ണമായി മറക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. സമൃദ്ധമായ രേഖകളും ഓഡിയോ റെക്കോർഡിംഗുകളും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ രേഖകളെ ആശ്രയിച്ച് സമൂഹം നടത്തിയ ശ്രമങ്ങൾ, ഇന്ന് 'മാൻക്സ് മീഡിയം' സ്കൂളുകളിലൂടെ പുതിയ തലമുറയിലേക്ക് ഈ ദ്വീപിൻ്റെ ശബ്ദം തിരികെ എത്തിക്കുന്നു.
3. ഭാഷാക്കൂടുകൾ: മാവോരിയുടെയും ഹവായിയൻ്റെയും വിജയം
കൊളോണിയൽ അധിനിവേശത്തിൻ്റെ ഫലമായി ന്യൂസിലാൻഡിലെ മാവോരി (Māori), ഹവായിയിലെ ഹവായിയൻ (Hawaiian) എന്നീ പോളിനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ അതിജീവനത്തിനായി പൊരുതി. ഇംഗ്ലീഷിൻ്റെ കടന്നുകയറ്റം സംസാരശൃംഖലയെ തകർത്തെങ്കിലും, സമൂഹം നടത്തിയ പ്രതിരോധം ഇതിനെ മാറ്റിമറിച്ചു.
ഇവിടെ നിർണ്ണായകമായത് 'ഭാഷാക്കൂടുകൾ' (Language Nests) സ്ഥാപിച്ചതാണ്. കുട്ടികളെ അവരുടെ ഏറ്റവും സ്വാഭാവികമായ പഠന ഘട്ടത്തിൽ, മുതിർന്നവരുമായി മാതൃഭാഷയിൽ മാത്രം സംസാരിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളർത്തുന്ന രീതി. മാവോരിയിൽ ഇത് 'കോഹംഗ റെയോ' (Kōhanga Reo), ഹവായിയനിൽ 'പൂനന ലിയോ' (Pūnana Leo) എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ കഠിനമായ ശ്രമത്തിലൂടെ, മാതൃഭാഷാ കൈമാറ്റം ഇടതലമുറകളിലേക്ക് (Intergenerational Transmission) പുനഃസ്ഥാപിതമായി. ഇന്ന് ഇരുഭാഷകൾക്കും ഔദ്യോഗിക പദവി ലഭിച്ചത്, സാംസ്കാരിക പ്രതിരോധത്തിൻ്റെ വിജയമാണ്.
പുനരുദ്ധാരണത്തിൻ്റെ മർമ്മം
ഭാഷാ പുനരുദ്ധാരണം എന്നത് കേവലം പഴഞ്ചൊല്ലുകൾ പഠിപ്പിക്കുക എന്നതിലുപരി, ഒരു പുഴയുടെ ഗതി മാറ്റിയെഴുതുന്നതിന് തുല്യമാണ്. ഇതിന് വ്യാകരണത്തിന്റെയും പദസമ്പത്തിന്റെയും രേഖപ്പെടുത്തൽ ആവശ്യമാണ്; അതിലുപരി, സമൂഹത്തിൻ്റെ അചഞ്ചലമായ പിന്തുണ കൂടിയേ തീരൂ.
ഒരു ഭാഷ വീണ്ടും സംസാരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, ഒരു സംസ്കാരത്തിൻ്റെ ദീപമാണ് വീണ്ടും തെളിയുന്നത്. ഈ ശ്രമങ്ങൾ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത് ഇതാണ്: ഒരു ജനത അവരുടെ ഭാഷയെ നെഞ്ചോട് ചേർത്ത് പിടിക്കുന്നിടത്തോളം കാലം, അവരുടെ സ്വത്വം പൂർണ്ണമായി മാഞ്ഞുപോവുകയില്ല. ഭാഷാ പുനരുദ്ധാരണം എന്നത്, ഒരു നഷ്ടപ്പെട്ട ലോകത്തെ അതിൻ്റെ പൂർവ്വികരുടെ ശബ്ദത്തിലൂടെ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്ന, മനുഷ്യൻ്റെ ഇച്ഛാശക്തിയുടെയും സ്നേഹത്തിൻ്റെയും ഏറ്റവും മനോഹരമായ സാക്ഷ്യപത്രമാണ്.
രഞ്ജിത്ത് മാത്യു
പൂജ ഓൺലൈൻ മാസിക എഡിറ്റർ

ദാഹജലം തേടിയ ഒരു പാഠശാല
ദാഹജലം തേടിയ ഒരു പാഠശാല
വർഷം 1998. ഹിമം പുതച്ച ഒരു കനേഡിയൻ പ്രഭാതത്തിൽ, ഒന്നാം ക്ലാസ്സിലെ പഠനമുറിയിൽ റയാൻ്റെ കുഞ്ഞുമനസ്സ് ഒരു സത്യം കേട്ട് തണുത്തുറഞ്ഞുപോയി. ക്ലാസ്സിലെ ചുമരുകൾക്കപ്പുറം ആഫ്രിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിലെവിടെയോ, കുഞ്ഞുങ്ങൾ ദാഹജലത്തിനായി മൈലുകളോളം നടക്കുന്നു. അഴുക്കു നിറഞ്ഞ ആ ജലം അവരെ രോഗികളാക്കുന്നു, ഒടുവിൽ മരണത്തിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്നു. തൻ്റെ ക്ലാസ് മുറിയിൽ നിന്ന് പത്തടി ദൂരം നടന്നാൽ ശുദ്ധജലം സുലഭമായി ലഭിക്കുന്ന സുരക്ഷിത ലോകത്തിൽ ഇരുന്നുകൊണ്ട്, റയാൻ ആ യാഥാർത്ഥ്യം കേട്ട് നടുങ്ങി. അവന് അതുവരെ പരിചയമില്ലാത്ത, പ്രാണൻ വെടിയേണ്ടി വരുന്ന ആ അജ്ഞാത ബാല്യങ്ങളുടെ ചിത്രം, അവൻ്റെ നിഷ്കളങ്കമായ ഹൃദയത്തിൽ ഒരു കനലായി അവശേഷിച്ചു. ആ നിമിഷം, തൻ്റെ സഹജീവികളുടെ വേദനയിൽ പങ്കുചേരാനുള്ള ഒരു വലിയ തീരുമാനം ആ ആറ് വയസ്സുകാരൻ്റെ മനസ്സിൽ ഉറവയെടുത്തു.
ശുദ്ധജലം എന്നത് പ്രകൃതിയുടെ ദാനമല്ല, ഓരോ മനുഷ്യൻ്റെയും മൗലികാവകാശമാണെന്ന് ആ കൊച്ചുകുട്ടിക്ക് തോന്നി. ആ നിമിഷം, വർണ്ണങ്ങളോ അതിരുകളോ ഇല്ലാത്ത ഒരൊറ്റ ലോകമായി റയാൻ്റെ കാഴ്ചപ്പാട് വികസിച്ചു. തൻ്റെ സഹോദരങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി എന്തെങ്കിലും ചെയ്യണമെന്ന ചിന്ത, മഴ നനഞ്ഞ മണ്ണിൻ്റെ സുഗന്ധം പോലെ, അവന്റെ ആത്മാവിൽ പടർന്നു കയറി.
ഇരുപത് ഡോളറിന്റെ പ്രതിജ്ഞ
ആദ്യം, വെറും 70 ഡോളറിനുള്ളിൽ ആഫ്രിക്കയിലെ ദാഹം ശമിപ്പിക്കാമെന്ന് ആ കുഞ്ഞുമനസ്സ് വിശ്വസിച്ചു. വീട്ടിലെ കൊച്ചുകൊച്ചു ജോലികൾ ഏറ്റെടുത്ത്, മഞ്ഞു വീണ മുറ്റങ്ങൾ സന്തോഷത്തോടെ തൂത്തുവാരി, നാല് മാസത്തെ കഠിനാധ്വാനത്തിലൂടെ അവൻ ആ 70 ഡോളർ സമാഹരിച്ചു. എന്നാൽ, ഉഗാണ്ടയുടെ മണ്ണിൽ ഒരു കിണർ കുഴിക്കാൻ $2,000 ചെലവ് വരുമെന്ന് അവൻ തിരിച്ചറിഞ്ഞപ്പോൾ, ആ വാർത്ത അവനെ ഞെട്ടിച്ചെങ്കിലും തളർത്തിയില്ല.
ആ ഭീമമായ തുക റയാനെ പിന്തിരിപ്പിക്കുന്നതിനു പകരം, അവനിലെ പോരാളിയെ ഉണർത്തി. തൻ്റെ നിഷ്കളങ്കമായ സ്വപ്നത്തിൻ്റെ കഥയുമായി അവൻ നാടുനീളെ സഞ്ചരിച്ചു. ക്ലബ്ബുകളുടെയും പള്ളികളുടെയും സ്കൂളുകളുടെയും വേദികളിൽ അവൻ്റെ വാക്കുകൾ ഒഴുകിയെത്തി. ആ ആറു വയസ്സുകാരൻ്റെ ആത്മാർത്ഥത കാനഡയിലെ മനുഷ്യഹൃദയങ്ങളിൽ ആഴത്തിൽ സ്പർശിച്ചു. മനുഷ്യസ്നേഹത്തിൻ്റെ ഉറവകൾ തുറന്നുകൊണ്ട് സംഭാവനകൾ പ്രവാഹമായി ഒഴുകി.
അങ്ങനെ, കാരുണ്യത്തിൻ്റെ ആ പ്രവാഹം ഫലമണിഞ്ഞു. 1999-ൽ ഉഗാണ്ടയിലെ അങ്കോള പ്രൈമറി സ്കൂളിൻ്റെ മുറ്റത്ത് റയാൻ്റെ ആദ്യത്തെ കിണർ ജലസമ്പുഷ്ടമായി ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റു. അത് വെറുമൊരു നിർമ്മിതിയായിരുന്നില്ല; മറിച്ച്, ഒരു സമൂഹം മുഴുവൻ ദാഹത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരായി ജീവിതത്തിൻ്റെ പ്രതീക്ഷയിലേക്ക് തിരികെ നടന്നതിൻ്റെ പവിത്രമായ പ്രതീകമായിരുന്നു.
റയാൻസ് വെൽ ഫൗണ്ടേഷൻ: ഒരു പ്രസ്ഥാനത്തിൻ്റെ പ്രവാഹം
ഒരൊറ്റ കിണറ്റിൽ ആ ദൗത്യം അവസാനിച്ചില്ല. ലോകമെമ്പാടും ശുദ്ധജലത്തിനായി അലയുന്ന ആയിരങ്ങളുടെ ദയനീയ ചിത്രം റയാൻ്റെ മനസ്സിൽ ഒരു വലിയ ദർശനമായി വളർന്നു. ഈ വിശാലമായ കാഴ്ചപ്പാടാണ് 2001-ൽ റയാൻസ് വെൽ ഫൗണ്ടേഷൻ എന്ന ഔദ്യോഗിക പ്രസ്ഥാനത്തിന് ജന്മം നൽകിയത്. റയാൻ്റെ മാതാപിതാക്കളായ മാർക്കും സൂസനും ആ സ്വപ്നങ്ങൾക്ക് കരുത്തും ചിറകുകളുമായി കൂടെ നിന്നു.
കൗമാരത്തിലേക്ക് കടക്കുമ്പോഴേക്കും റയാൻ ഒരു ആഗോള പ്രഭാഷകനായി ലോകവേദികൾ കീഴടക്കി. ഡോ. ജെയ്ൻ ഗൂഡാലിനെപ്പോലുള്ള പ്രമുഖരോടും, ഓപ്ര വിൻഫ്രിയെപ്പോലുള്ള മാധ്യമപ്രവർത്തകരോടും ചേർന്ന് അവൻ തൻ്റെ സന്ദേശം ലോകത്തിന് കൈമാറി. കാനഡയിലെ പരമോന്നത ബഹുമതികളിലൊന്നായ ഓർഡർ ഓഫ് ഒന്റാറിയോ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ വ്യക്തിയായി ഏറ്റുവാങ്ങിയപ്പോൾ, ആ അംഗീകാരങ്ങൾ അവനിലെ സേവനജ്വാലയുടെ തിളക്കം ഒട്ടും കുറയ്ക്കാതെ ആളിക്കത്തിച്ചു.
വർഷങ്ങൾക്കിപ്പുറം, ഈ ഫൗണ്ടേഷൻ ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് ശുദ്ധജലവും ശുചിത്വ സൗകര്യങ്ങളും ലഭ്യമാക്കി, ദാരിദ്ര്യത്തിൻ്റെയും രോഗത്തിൻ്റെയും ചങ്ങലകളിൽ നിന്ന് നിരവധി ഗ്രാമങ്ങളെ മോചിപ്പിച്ചു. ഇന്ന്, ഇൻ്റർനാഷണൽ ഡെവലപ്മെൻ്റിൽ ബിരുദാനന്തര പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ റയാൻ, താൻ സ്ഥാപിച്ച ഫൗണ്ടേഷൻ്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഡയറക്ടറായി ആ ദൗത്യം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നു.
റയാൻ ഹ്രെൽജാക്കിൻ്റെ ജീവിതം ഒരു ഓർമ്മപ്പെടുത്തലാണ്: ലോകം മാറ്റാൻ ഒരാൾക്ക് വലിയ സ്ഥാനമോ, സമ്പത്തോ, പ്രായമോ ആവശ്യമില്ല. വേണ്ടത്, ചുറ്റുമുള്ള സഹജീവികളോടുള്ള സ്നേഹവും, പ്രതിസന്ധികളെ തകർക്കാൻ പോന്ന നിഷ്കളങ്കമായ ഒരു മനസ്സുമാണ്. ആറ് വയസ്സുകാരൻ്റെ ആഗ്രഹം, ഇന്ന് ലോകമെമ്പാടും ഒഴുകുന്ന ശുദ്ധജലത്തിൻ്റെ ഒരരുവിയായി മാറിക്കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
റയാൻ ഹ്രെൽജാക്കിന്റെ നിശ്ചയദാർഢ്യം ലോകത്തിന് വഴിവിളക്കായപ്പോൾ
മനുഷ്യത്വം എന്നത് എത്ര ചെറുപ്പത്തിൽ ഒരാളിൽ ഉണർന്നെണീക്കാം എന്നതിന് ഉജ്ജ്വലമായ സാക്ഷ്യമാണ് കാനഡയുടെ മകൻ, റയാൻ ഹ്രെൽജാക്ക്. കളിവണ്ടികളോടും കുസൃതികളോടും കൂട്ടുകൂടി നടക്കേണ്ട ആറാം വയസ്സിൽ, ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾക്കപ്പുറത്തെവിടെയോ ദാഹിച്ചു വലഞ്ഞ ഒരു കൂട്ടം കുഞ്ഞുമുഖങ്ങൾ റയാൻ്റെ മനസ്സിൽ ഒരു നീറ്റലായി അവശേഷിച്ചു. ആ എളിയ ചിന്തയിൽ നിന്നാണ് 'റയാൻസ് വെൽ ഫൗണ്ടേഷൻ' എന്ന മഹത്തായ പ്രസ്ഥാനം ഉയിർക്കൊണ്ടത്.

ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ എന്ന നഗരവും , പാരീസിലെ അവസാനത്തെ പത്രവിൽപ്പനക്കാരനും
ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ
കാലം കൊത്തിവെച്ച അക്ഷരങ്ങളുടെ നഗരം
പാരീസിൻ്റെ ഇടതുകരയിൽ, സീൻ നദിയുടെ ശാന്തമായ മടിത്തട്ടിൽ, കാലം മഷി പുരട്ടി വെച്ചിരിക്കുന്ന ഒരധ്യായമാണ് ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ. മധ്യകാലഘട്ടത്തിലെ വിദ്യാർത്ഥികളുടെ നാവായ 'ലാറ്റിൻ' ഭാഷയുടെ പേര് പേറുന്ന ഈ പ്രദേശം, കേവലം കെട്ടിടങ്ങളല്ല, മറിച്ച് അറിവിൻ്റെയും വിപ്ലവകരമായ ചിന്തകളുടെയും കാലപ്പഴക്കം ചെന്ന ഓർമ്മക്കുറിപ്പുകളാണ്.
ഇവിടുത്തെ നടപ്പാതകൾക്ക് നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ കഥ പറയാനുണ്ടാകും. ഓരോ ചുവടുവെപ്പിലും, സോർബോൺ സർവ്വകലാശാലയുടെ ആഴങ്ങളിൽ നിന്നും ഉയർന്ന തത്വചിന്തകളുടെയും, ഹെമിങ്വേയും കാമ്യുവും പോലുള്ള എഴുത്തുകാർ കാപ്പികുടിച്ചിരുന്ന കഫേകളിലെ സംവാദങ്ങളുടെയും നേരിയ അലകൾ കേൾക്കാം. ഇടുങ്ങിയതും വളഞ്ഞുപുളഞ്ഞതുമായ കല്ലുപാകിയ തെരുവുകൾ; അവയിലൂടെ നടക്കുമ്പോൾ, പുരാതന റോമൻ നഗരമായ 'ലൂട്ടേഷ്യ'യുടെ ശേഷിപ്പുകൾ നമ്മെ നോക്കി ചിരിക്കുന്നുണ്ടാവാം.
ബുക്വിനിസ്റ്റുകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന, പുസ്തകങ്ങൾ വിൽക്കുന്ന കച്ചവടക്കാരുടെ ഇരുണ്ട പച്ചപ്പെട്ടികൾ സീൻ നദിക്കരയിൽ ചിതറിക്കിടക്കുന്നു. പൊടിപിടിച്ച താളുകളിലും മഞ്ഞളിച്ച കവറുകളിലും ഒരു ലോകത്തിന്റെ മുഴുവൻ വായനാനുഭവങ്ങൾ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ച്, അവർ കാലത്തിന്റെ കാവൽക്കാരായി നിൽക്കുന്നു. ഇവിടെ, ഒരു പഴയ പുസ്തകം വാങ്ങുന്നതിലൂടെ നാം ഒരു കഷ്ണം ചരിത്രം കൂടിയാണ് സ്വന്തമാക്കുന്നത്.
ചുറ്റും കാണുന്ന പുരാതനമായ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഗാംഭീര്യത്തിനും വിദ്യാർത്ഥികളുടെ യുവത്വത്തിൻ്റെ തുടിപ്പുകൾക്കും ഇടയിൽ, ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ ഒരു സമന്വയമാണ്. പാന്തിയോണിൻ്റെ വിശാലതയും ലക്സംബർഗ് ഗാർഡൻസിലെ സമാധാനവും ഈ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രത്തിന് കവിതാത്മകമായ ഒരന്തരീക്ഷം നൽകുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ എന്നത് വെറും പാരീസിലെ ഒരു പ്രദേശം മാത്രമല്ല, അത് അക്ഷരങ്ങളോടും ചിന്തകളോടുമുള്ള മനുഷ്യൻ്റെ അടങ്ങാത്ത പ്രണയത്തിൻ്റെ നിത്യസ്മാരകമാണ്.
അലി അക്ബർ
പാരീസിലെ തിരക്കേറിയ തെരുവുകളിൽ, പ്രത്യേകിച്ചും ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ പോലുള്ള സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളിൽ, ഊർജ്ജസ്വലതയോടെ "Ça y est! (അതായത്!)" എന്ന് ആർത്തുവിളിച്ച് പത്രം വിൽക്കുന്ന ഒരു മനുഷ്യനുണ്ട്—അതാണ് അലി അക്ബർ. അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി പാരീസിന്റെ തെരുവുകളിലെ ഒരവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് ഈ പാകിസ്താനി പൗരൻ. ഇന്ന്, ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിൽ ഫ്രാൻസിലെ അവസാനത്തെ തെരുവ് പത്രവിൽപ്പനക്കാരനായി അദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നു.
പോരാട്ടത്തിൻ്റെ പാത.
1952-ലോ 1953-ലോ പാകിസ്താനിലെ റാവൽപിണ്ടിയിൽ ദാരിദ്ര്യത്തിലാണ് അലി അക്ബർ ജനിച്ചത്. മെച്ചപ്പെട്ട ജീവിതം തേടി 20-ാം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം യൂറോപ്പിലേക്ക് തിരിച്ചു. ഒരുപാട് കഷ്ടപ്പാടുകൾക്കും അലച്ചിലുകൾക്കും ഒടുവിൽ, 1973-ൽ അദ്ദേഹം പാരീസിലെത്തി. ആദ്യകാലങ്ങളിൽ പലതരം ജോലികൾ ചെയ്യുകയും തെരുവോരങ്ങളിൽ കിടന്നുറങ്ങേണ്ടി വരികയും ചെയ്തു. പിന്നീട് പ്രശസ്തമായ ചാർലി ഹെബ്ദോ പോലുള്ള പത്രങ്ങൾ സോർബോൺ സർവ്വകലാശാലയിലെ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് വിതരണം ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് അദ്ദേഹം പത്രവിൽപ്പനയിലേക്ക് എത്തുന്നത്.
1970-കളിൽ പാരീസിൽ ഏകദേശം 40-ഓളം തെരുവ് പത്രവിൽപ്പനക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് അലി അക്ബർ മാത്രമാണ് ഈ തൊഴിൽ തുടരുന്നത്. വാർത്താ ചാനലുകളുടെയും ഇന്റർനെറ്റിന്റെയും വളർച്ചയോടെ പത്രവിൽപ്പന കുറഞ്ഞെങ്കിലും, തൻ്റെ തനതായ ശൈലി കൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഈ കലയെ ഇപ്പോഴും നിലനിർത്തുന്നു.
പാരീസിൻ്റെ ഐക്കൺ.
അലി അക്ബറിനെ അയൽവാസികളും കഫേ ഉടമകളും വിനോദസഞ്ചാരികളും സ്നേഹത്തോടെ കാണുന്നു. അദ്ദേഹം വെറുമൊരു വിൽപ്പനക്കാരൻ മാത്രമല്ല, ലാറ്റിൻ ക്വാർട്ടർ സംസ്കാരത്തിൻ്റെ ഒരു ഐക്കൺ തന്നെയാണ്. 1980-കളിൽ അദ്ദേഹം തുടങ്ങിയ ഒരു വിദ്യയാണ് സ്വന്തമായി തമാശ നിറഞ്ഞതും ശ്രദ്ധ ആകർഷിക്കുന്നതുമായ തലക്കെട്ടുകൾ വിളിച്ച് പത്രം വിൽക്കുന്നത്. "ജനങ്ങൾക്ക് സന്തോഷം നൽകാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു, അത്രമാത്രം," എന്നാണ് അദ്ദേഹം ഇതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നത്. മുൻ ഫ്രഞ്ച് പ്രധാനമന്ത്രിമാരടക്കമുള്ള പല പ്രമുഖരും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ സ്ഥിരം ഉപഭോക്താക്കളായിരുന്നു.
ഫ്രാൻസിൻ്റെ പരമോന്നത ബഹുമതി
പാരീസിലെ തെരുവുകളിൽ അമ്പത് വർഷത്തിലധികം നീണ്ട അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ സമർപ്പിത സേവനത്തെ മാനിച്ചുകൊണ്ട്, 2025-ൽ ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ അദ്ദേഹത്തിന് Ordre national du Mérite (ദേശീയ മെറിറ്റ് ബഹുമതി) നൽകി ആദരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. മാക്രോൺ ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയായിരുന്നപ്പോൾ അലി അക്ബറിൽ നിന്ന് പത്രം വാങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. "ഇത് എൻ്റെ കഠിനാധ്വാനത്തിന് ലഭിച്ച അംഗീകാരമാണെന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു," എന്നാണ് ഈ ബഹുമതിയെക്കുറിച്ച് അലി അക്ബർ പ്രതികരിച്ചത്.
ഡിജിറ്റൽ യുഗത്തിൽ പ്രിന്റ് മീഡിയയുടെ പ്രസക്തി കുറയുമ്പോഴും, പാരീസിൻ്റെ തെരുവുകളിൽ ചിരിയും സന്തോഷവും പകർന്ന്, അലി അക്ബർ എന്ന ഈ 73-കാരൻ തൻ്റെ ജോലി തുടരുകയാണ്—ഒരു പത്രവിൽപ്പനക്കാരൻ എന്നതിലുപരി, മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെയും കഠിനാധ്വാനത്തിൻ്റെയും പ്രതീകമായി.

"നീതിക്ക് ദയയുടെ മുഖം ഉണ്ടാകുമോ?"
"നീതിക്ക് ദയയുടെ മുഖം ഉണ്ടാകുമോ?". ആധുനിക ലോകത്ത് അതൊരു ചോദ്യം തന്നെയാണ്. ഉത്തമ ഉദാഹരണമായി ചൂടികാണിക്കുവാൻ പറ്റിയ ഒരു വ്യക്തിത്വമാണ് ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ. ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ ആരാണെന്ന് നിങ്ങൾ ചിന്തിക്കുന്നുണ്ടാവാം.
Frank Caprio (ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ)
ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ എന്ന പേര് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് സ്നേഹത്തിൻ്റെയും സഹാനുഭൂതിയുടെയും പ്രതീകമാണ്. അമേരിക്കയിലെ പ്രൊവിഡൻസ് മുനിസിപ്പൽ കോടതിയിലെ ചീഫ് ജഡ്ജിയായിരുന്ന അദ്ദേഹം, തൻ്റെ വിധിന്യായങ്ങളിൽ കാണിച്ചിരുന്ന മനുഷ്യത്വപരമായ സമീപനത്തിലൂടെയാണ് ലോകമെമ്പാടും ശ്രദ്ധ നേടിയത്. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വിചാരണ നടപടികൾ ചിത്രീകരിച്ച് പുറത്തുവന്ന 'Caught in Providence' എന്ന ടെലിവിഷൻ ഷോ, സമൂഹമാധ്യമങ്ങളിൽ വൻ തരംഗമായിരുന്നു. ഒരു സാധാരണ ട്രാഫിക് നിയമലംഘന കേസിൽ പോലും ആളുകളുടെ ജീവിതകഥകൾക്ക് ചെവികൊടുക്കാനും അവർക്ക് ആശ്വാസം നൽകാനും അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു.
ജീവിതവും കരിയറും
1936 നവംബർ 24-ന് റോഡ് ഐലൻഡിലെ പ്രൊവിഡൻസിൽ ഒരു സാധാരണ ഇറ്റാലിയൻ-അമേരിക്കൻ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ, സ്വന്തം പ്രയത്നത്തിലൂടെയാണ് ഉയർന്നുവന്നത്. വിദ്യാഭ്യാസം നേടുന്നതിനായി പല ജോലികളും ചെയ്തു. രാത്രികാലങ്ങളിൽ നിയമപഠനം നടത്തി. നിയമബിരുദം നേടിയ ശേഷം അധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്യുകയും പിന്നീട് പ്രൊവിഡൻസ് സിറ്റി കൗൺസിൽ അംഗമാവുകയും ചെയ്തു. 1985-ൽ പ്രൊവിഡൻസ് മുനിസിപ്പൽ കോടതിയിലെ ചീഫ് ജഡ്ജിയായി ചുമതലയേറ്റ അദ്ദേഹം, ഏകദേശം നാല് പതിറ്റാണ്ടോളം ആ സ്ഥാനത്ത് തുടർന്നു.
ദയയും അനുകമ്പയും നിറഞ്ഞ വിധികൾ
ജഡ്ജി എന്ന നിലയിൽ, കാപ്രിയോയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ദയയും അനുകമ്പയുമായിരുന്നു. പിഴയടയ്ക്കാൻ സാമ്പത്തിക ശേഷിയില്ലാത്തവർ, കുടുംബപരമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ അനുഭവിക്കുന്നവർ, രോഗികൾ, കുട്ടികൾ... ഇങ്ങനെ ഓരോരുത്തരുടെയും അവസ്ഥ മനസ്സിലാക്കി അദ്ദേഹം നൽകിയ വിധികൾ പ്രേക്ഷകരുടെ ഹൃദയത്തിൽ തൊട്ടു. പലപ്പോഴും, പിഴ ചുമത്തുന്നതിനു പകരം അദ്ദേഹം കേസുകൾ എഴുതിത്തള്ളുകയോ, വളരെ ചെറിയ തുക മാത്രം പിഴയായി ഈടാക്കുകയോ ചെയ്തിരുന്നു. കുട്ടികളെ വിചാരണയിൽ പങ്കെടുപ്പിച്ച് അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് വിധി പറയാൻ അവസരം നൽകിയ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വീഡിയോകൾ വലിയ രീതിയിൽ വൈറലായി. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന് 'ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നല്ല ജഡ്ജി' എന്ന പേര് നേടിക്കൊടുത്തു.
കാപ്രിയോയുടെ സ്വാധീനം
വിചാരണമുറികളിലെ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ഇടപെടലുകൾ നിയമവ്യവസ്ഥയിൽ മനുഷ്യത്വത്തിന് എത്രത്തോളം പ്രാധാന്യമുണ്ടെന്ന് ലോകത്തിന് കാണിച്ചുകൊടുത്തു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വിധികൾ വെറും നിയമനടപടികൾക്കപ്പുറം, ഓരോ വ്യക്തിക്കും പ്രതീക്ഷയും ആശ്വാസവും നൽകി. 2025 ഓഗസ്റ്റ് 20-ന് 88-ാം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. പാൻക്രിയാറ്റിക് കാൻസറിനോടുള്ള ദീർഘനാളത്തെ പോരാട്ടത്തിനൊടുവിലായിരുന്നു അന്ത്യം. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വിയോഗം നിയമലോകത്തിനും, ദയയിൽ വിശ്വസിക്കുന്ന ലോകത്തെ മുഴുവൻ മനുഷ്യർക്കും ഒരുപോലെ നഷ്ടമാണ്.
ഒരു ജഡ്ജിയുടെ കടമ നിയമം നടപ്പാക്കുക മാത്രമാണ് എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നവർക്ക് ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോയുടെ ജീവിതം ഒരു അത്ഭുതമായി തോന്നും. കാരണം, അദ്ദേഹം വിധികൾ പ്രസ്താവിച്ചത് നിയമപുസ്തകങ്ങൾ നോക്കി മാത്രമല്ല, ഓരോ വ്യക്തിയുടെയും ഹൃദയത്തിലേക്ക് നോക്കിക്കൂടിയാണ്. തൻ്റെ കോടതിമുറിയിൽ വന്ന ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകളോട് അദ്ദേഹം കാണിച്ച അനുകമ്പയും ദയയും ഇന്നും ലോകത്തിന് ഒരു പാഠപുസ്തകമാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും, ഇന്നത്തെ ലോകത്ത് നിയമസംവിധാനങ്ങൾ പലപ്പോഴും യാന്ത്രികമായി മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, കാപ്രിയോയുടെ രീതികൾക്ക് വലിയ പ്രസക്തിയുണ്ട്.
കാപ്രിയോയുടെ കോടതിമുറി: നിയമത്തിനപ്പുറമുള്ള നീതി
"Caught in Providence" എന്ന ടെലിവിഷൻ ഷോയിലൂടെയാണ് ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോ ലോകപ്രശസ്തനായത്. സാധാരണ ട്രാഫിക് നിയമലംഘന കേസുകളാണ് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കോടതിയിൽ കൂടുതലും വന്നിരുന്നത്. എന്നാൽ, അദ്ദേഹം കേസുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്നത് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ രീതിയിലായിരുന്നു. പിഴയടയ്ക്കാൻ പണമില്ലാത്തവരുടെ നിസ്സഹായതയും, രോഗം കാരണം കോടതിയിൽ ഹാജരാകാൻ കഴിയാത്തവരുടെ വേദനയും, ജീവിതത്തിലെ പ്രതിസന്ധികളിൽപ്പെട്ട് നിയമലംഘകരായി മാറിയവരുടെ സങ്കടങ്ങളും അദ്ദേഹം കേട്ടിരുന്നു. പലപ്പോഴും, പിഴ ചുമത്തുന്നതിന് പകരം അദ്ദേഹം അവരെ സമാധാനിപ്പിക്കുകയും, ചിലപ്പോൾ പിഴ മുഴുവനായി എഴുതിത്തള്ളുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
ഒരു കേസിൽ, കാൻസർ രോഗം ബാധിച്ച് മകൻ മരണപ്പെട്ട ഒരു അമ്മ കോടതിയിൽ ഹാജരായി. തൻ്റെ ദുരിതങ്ങൾ കാരണം ട്രാഫിക് ടിക്കറ്റുകൾ ശ്രദ്ധിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ലെന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. അവരുടെ സങ്കടം കേട്ട കാപ്രിയോ, പിഴ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കി. മറ്റൊരു കേസിൽ, സ്കൂളിൽ പോകാൻ വൈകിയതിനാലാണ് ട്രാഫിക് നിയമം ലംഘിച്ചതെന്ന് ഒരു കുട്ടി പറഞ്ഞു. കുട്ടിയുടെ ആത്മാർത്ഥത മനസ്സിലാക്കിയ ജഡ്ജി, പിഴയടയ്ക്കാൻ കുട്ടിയുടെ പിതാവിനോട് ആവശ്യപ്പെടാതെ, കേസ് ഒഴിവാക്കി.
ഈ കഥകൾ കാപ്രിയോയുടെ വിധികൾ വെറും നിയമപരമായ തീരുമാനങ്ങൾ ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യബന്ധങ്ങളോടും ജീവിതത്തോടുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ സമീപനമായിരുന്നു എന്ന് തെളിയിക്കുന്നു.
ഇന്നത്തെ ലോകവും കാപ്രിയോയുടെ പ്രസക്തിയും
ഇന്നത്തെ നിയമവ്യവസ്ഥകളിൽ, വേഗത്തിൽ കേസുകൾ തീർപ്പാക്കാനും, നിയമലംഘകർക്ക് കൃത്യമായ ശിക്ഷ നൽകാനും ഊന്നൽ നൽകാറുണ്ട്. എന്നാൽ, ഈ വ്യവസ്ഥ പലപ്പോഴും നിയമത്തിൻ്റെ പിന്നിലുള്ള മനുഷ്യൻ്റെ കഥകൾ കണ്ടില്ലെന്ന് നടിക്കുന്നു. സാങ്കേതികവിദ്യയുടെയും കൃത്രിമബുദ്ധിയുടെയും (Artificial Intelligence) സഹായത്തോടെ കേസുകൾ വേഗത്തിൽ തീർപ്പാക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ, നിയമവ്യവസ്ഥയ്ക്ക് നഷ്ടപ്പെടുന്നത് മനുഷ്യത്വപരമായ ഒരു സ്പർശമാണ്.
ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോയുടെ മാതൃക നിയമപരമായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുമ്പോൾപ്പോലും സഹാനുഭൂതിക്ക് ഒരു സ്ഥാനമുണ്ട് എന്ന് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വിധികൾ സമൂഹത്തിൽ നിയമത്തിലുള്ള വിശ്വാസം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും, നീതിന്യായം എന്നാൽ ശിക്ഷ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് തിരുത്തലും സഹായവുമാകാം എന്ന് പഠിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. നിയമം അതിന്റെ എല്ലാ കാർക്കശ്യത്തോടും നിലനിൽക്കുമ്പോൾത്തന്നെ, അത് ഒരു വ്യക്തിയുടെ ദുരന്തങ്ങളെയും കഷ്ടപ്പാടുകളെയും തിരിച്ചറിയണം. കാപ്രിയോ ഈ സന്തുലിതാവസ്ഥയുടെ മികച്ച ഉദാഹരണമായിരുന്നു.
അതുകൊണ്ട്, അദ്ദേഹം ലോകത്ത് നിന്ന് വിടവാങ്ങിയെങ്കിലും, അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ കഥകളും വിഡിയോകളും ഇന്നും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ആളുകൾക്ക് പ്രചോദനമാകുന്നു. നിയമത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുന്ന ഓരോ വ്യക്തിയുടെയും മനസ്സിൽ ഒരു ചോദ്യം ഉയർത്താൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞു: "നീതിക്ക് ദയയുടെ മുഖം ഉണ്ടാകുമോ?" കാപ്രിയോയുടെ ജീവിതം അതിന് വ്യക്തമായ "ഉണ്ട്" എന്ന ഉത്തരം നൽകുന്നു.
രഞ്ജിത്ത് മാത്യു
ഫ്രാങ്ക് കാപ്രിയോയുടെ അവിസ്മരണീയമായ ചില കോടതി നിമിഷങ്ങൾ ഈ വീഡിയോയിൽ കാണാം.
https://www.youtube.com/watch?v=1w6lqx2Wxq4

കേരളവും ജാതിമരവും
ജാതിക്ക (Nutmeg) എന്ന സുഗന്ധവ്യഞ്ജനത്തിൻ്റെ ലോകചരിത്രം മനുഷ്യൻ്റെ ആർത്തിയുടെയും, അധികാരമോഹത്തിൻ്റെയും, അതിനുവേണ്ടിയുള്ള പോരാട്ടങ്ങളുടെയും കഥയാണ്.
ഒരു മരത്തിൻ്റെ വിത്തിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ഈ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനം നൂറ്റാണ്ടുകളോളം സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ ഉയർച്ചക്കും താഴ്ചക്കും കാരണമായിട്ടുണ്ട്. ഈ ലേഖനത്തിൽ ജാതിയുടെ ചരിത്രവും, കേരളവുമായുള്ള ബന്ധവും, കൗതുകമുണർത്തുന്ന ചില വസ്തുതകളും നമുക്ക് പരിശോധിക്കാം.
ജാതിയുടെ ഉത്ഭവം: ബാൻഡ ദ്വീപുകൾ
ഇന്തോനേഷ്യയിലെ മധ്യ മലുക്കു പ്രവിശ്യയിലെ ഒരു കൂട്ടം ചെറുദ്വീപുകളാണ് ബാൻഡ ദ്വീപുകൾ. ഈ ദ്വീപസമൂഹമാണ് ജാതിമരത്തിൻ്റെ ഏക ജന്മദേശം. മരത്തിൻ്റെ വിത്താണ് ജാതിക്ക (Nutmeg), വിത്തിനെ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ചുവപ്പ് നിറത്തിലുള്ള വലക്കണ്ണികളാണ് ജാതിപത്രി (Mace). പുരാതന കാലം മുതൽക്കേ ഈ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക് യൂറോപ്പിലും ഏഷ്യയിലും വലിയ ആവശ്യക്കാരുണ്ടായിരുന്നു.
അറബികളുടെ കുത്തകയും സുഗന്ധവ്യഞ്ജന പാതയും
ഏകദേശം ആറാം നൂറ്റാണ്ടുമുതൽ അറബ് വ്യാപാരികളാണ് ജാതി വ്യാപാരത്തിൻ്റെ കുത്തക നിലനിർത്തിയിരുന്നത്. അവർ ബാൻഡ ദ്വീപുകളിൽ നിന്ന് ജാതി ശേഖരിക്കുകയും, അതിൻ്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം രഹസ്യമായി വെക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ രഹസ്യസ്വഭാവം കാരണം ജാതിക്ക് യൂറോപ്പിൽ സ്വർണ്ണത്തിനേക്കാൾ വില ലഭിച്ചിരുന്നു. വ്യാപാരികൾ ജാതി വിൽക്കാൻ പോകുമ്പോൾ, അവർ സഞ്ചരിക്കുന്ന വഴിയിൽ ഭീമാകാരങ്ങളായ പക്ഷികളും, വിഷപ്പാമ്പുകളുമുള്ളതായി യൂറോപ്പിൽ കഥകൾ പ്രചരിപ്പിച്ചു. യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത് അവരുടെ വ്യാപാരക്കുത്തക നിലനിർത്താൻ വേണ്ടിയുള്ള തന്ത്രമായിരുന്നു.
യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ പോരാട്ടം
പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിൽ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ ഉത്ഭവസ്ഥാനം കണ്ടെത്താൻ തുടങ്ങി.
പോർച്ചുഗീസ് ആധിപത്യം:
1512-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാരാണ് ബാൻഡ ദ്വീപുകൾ ആദ്യം കണ്ടെത്തുന്നത്. തുടർന്ന് അവർ ജാതിവ്യാപാരത്തിൽ കുത്തക സ്ഥാപിച്ചു.
ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ വരവ്:
17-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഡച്ച് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി (VOC) പോർച്ചുഗീസുകാരിൽ നിന്ന് ഈ വ്യാപാരത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണം പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. ഇത് ബാൻഡ ദ്വീപുകളിൽ രക്തരൂക്ഷിതമായ പോരാട്ടങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചു. 1621-ൽ ഡച്ചുകാർ ബാൻഡ ദ്വീപുകളിലെ തദ്ദേശീയരായ ജനങ്ങളെ കൂട്ടക്കൊല ചെയ്യുകയും, ജാതിയുടെ ഉത്പാദനം തങ്ങളുടെ കുത്തകയാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഇംഗ്ലീഷുകാരുടെ പങ്ക്:
1667-ൽ ഡച്ച്-ഇംഗ്ലീഷ് ഉടമ്പടി പ്രകാരം, ഇംഗ്ലീഷുകാർ ബാൻഡ ദ്വീപുകളിലെ തങ്ങളുടെ ഏക താവളമായിരുന്ന റൺ ദ്വീപ് ഡച്ചുകാർക്ക് കൈമാറി. ഇതിന് പകരമായി ഡച്ചുകാർ വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ ന്യൂ ആംസ്റ്റർഡാം എന്ന താവളം ഇംഗ്ലീഷുകാർക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. ഈ ന്യൂ ആംസ്റ്റർഡാം ആണ് പിന്നീട് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട നഗരങ്ങളിലൊന്നായ ന്യൂയോർക്ക് ആയി മാറിയത്.
ജാതിക്കുവേണ്ടിയുള്ള ഈ കച്ചവടം ലോകചരിത്രത്തെത്തന്നെ മാറ്റിമറിച്ചു.
കേരളവും ജാതിമരവും
ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ബാൻഡ ദ്വീപുകളിലാണ് ജാതിമരം ഉത്ഭവിച്ചതെങ്കിലും, ലോകത്ത് ഇന്ന് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ജാതി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഇന്ത്യ. 18-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണകാലത്താണ് ജാതിമരം ഇന്ത്യയിലെത്തിയത്. കേരളത്തിലെ കാലാവസ്ഥ ജാതിക്കൃഷിക്ക് വളരെ അനുയോജ്യമാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ കൃഷി: 1797-ൽ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയുടെ തോട്ടത്തിലാണ് ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി ജാതിക്കൃഷി തുടങ്ങിയതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
കേരളത്തിലെ വളർച്ച: കേരളത്തിൻ്റെ ഈർപ്പമുള്ള കാലാവസ്ഥയും നീർവാർച്ചയുള്ള മണ്ണും ജാതിമരത്തിന് അനുയോജ്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ കേരളത്തിൻ്റെ മധ്യഭാഗങ്ങളായ കോട്ടയം, ഇടുക്കി, എറണാകുളം തുടങ്ങിയ ജില്ലകളിൽ ജാതിക്കൃഷി വ്യാപകമായി. ഇന്ന് ഇന്ത്യയിൽ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ജാതിക്കയുടെ 80% വും കേരളത്തിൽ നിന്നാണ്.
കൗതുകമുണർത്തുന്ന വസ്തുതകൾ
വിഷാംശം:
ജാതിക്ക് ചെറിയ അളവിൽ വിഷാംശമുണ്ട്. വലിയ അളവിൽ ജാതിക്ക കഴിക്കുകയാണെങ്കിൽ അത് തലകറക്കം, ഓക്കാനം, അപസ്മാരം, ഹൃദയമിടിപ്പ് കൂടുക തുടങ്ങിയ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. അതിനാൽ, ഇത് മിതമായ അളവിൽ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാൻ പാടുള്ളൂ.
ഇരട്ട സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ: ഒരു മരത്തിൽ നിന്ന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന അപൂർവ സസ്യങ്ങളിലൊന്നാണ് ജാതി.
പേരിനു പിന്നിൽ: 'nutmeg' എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് വാക്ക് ലാറ്റിൻ വാക്കുകളായ 'nux' (നട്ട്/കായ), 'muscat' (കസ്തൂരി പോലെ സുഗന്ധമുള്ള) എന്നിവയിൽ നിന്ന് വന്നതാണ്.
പഴയകാല ഉപയോഗങ്ങൾ: ജാതിയെക്കുറിച്ച് ബൈബിളിലും പരാമർശമുണ്ട്. പ്ലേഗ് രോഗത്തിന് പ്രതിവിധിയായി ജാതി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. സുഗന്ധലേപനമായും, മരുന്നുകളായും ഇത് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ, ജാതിയുടെ ചരിത്രം വാണിജ്യ പാതകളെക്കുറിച്ചുള്ള രഹസ്യങ്ങളെയും, സാമ്രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടങ്ങളെയും, ഒടുവിൽ അത് കേരളത്തിൻ്റെ മണ്ണിൽ വേരുറപ്പിച്ചതിനെയും ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. ഇന്ന് ഇത് ലോകത്തെമ്പാടുമുള്ള അടുക്കളകളിലെ ഒരു അവിഭാജ്യ ഘടകമാണ് ജാതി.
രഞ്ജിത്ത് മാത്യു

പുസ്തകവായന ഒരാളുടെ ജീവിതത്തിൽ എത്ര സ്വാധീനം ചൊലുത്തും?
ഒരു പുസ്തകം ഒരാളുടെ ജീവിതം മാറ്റുമോ?.
വായനയുടെ ശക്തിയെ കുറിച്ചുള്ള പഠനാത്മക ഒരു ലേഖനം നമുക്ക് വായിച്ചാലോ.
ആമുഖം
വായന മനുഷ്യൻ്റെ ബൗദ്ധിക വളർച്ചയ്ക്ക് അതിരുകളില്ലാത്ത ശക്തിയാണ്. ഓരോ പുസ്തകവും പുതിയ ഒരു ലോകം തുറക്കുന്ന കവാടമാണ്. പലപ്പോഴും, ഒരു വരിയോ ഒരു അധ്യായമോ വ്യക്തിയുടെ ജീവിതത്തെ പൂർണ്ണമായി മാറ്റിമറിക്കും. ചരിത്രം സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നതുപോലെ, നിരവധി മഹാന്മാർ ഒരു പുസ്തകത്തിൽ നിന്ന് ജീവിത മാറ്റം അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈ ലേഖനത്തിൽ, പുസ്തകങ്ങളുടെ ഈ ആന്തരിക ശക്തിയും , അതിലൂടെ ജീവിതത്തിൽ മാറ്റം വരുത്തിയ ആളുകളെ പറ്റിയുള്ള ചെറിയൊരു വിവരണവും കുറിക്കാം.
വായനയിലൂടെ ആർജിക്കുന്ന കാര്യങ്ങൾ എന്തൊക്കെ?.
ആ വ്യക്തിയുടെ ആത്മബോധം ഉയരുന്നു.
ആത്മബോധം ഉയരുന്നു എന്നു പറഞ്ഞാൽ എന്താണ്?. ഓരോ വ്യക്തിക്കും എന്തെങ്കിലുമൊക്കെ ദൗർബല്യങ്ങൾ ഉണ്ടാവാം. വായനയിലൂടെ ആ വ്യക്തി തൻ്റെ വികാരങ്ങളും, ആഗ്രഹങ്ങളും, ദൗർബല്യങ്ങളുമെല്ലാം ഉൾകൊള്ളുന്ന ഒരു ശക്തിയോട് നേരിട്ട് ഏറ്റുമുട്ടുന്നു. "അവൾ" അല്ലെങ്കിൽ "അവൻ" അവരുടെ തന്നെ പ്രതിബിംബായി പുസ്തകത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങളെ കാണുകയും, അവരെ അനുകരിക്കുവാൻ ശ്രമിക്കുകയോ, ചിലപ്പോൾ അവരവരുടെ ഉള്ളിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ്, "ഞാൻ ആരാണ്? എനിക്ക് എന്താണ് ജീവിതത്തിൽ വേണ്ടത്? എൻ്റെ ലക്ഷ്യം എന്ത്?" എന്നതിനെക്കുറിച്ചൊക്കെ ആലോചിക്കാൻ തുടങ്ങും.
ആ വ്യക്തിയുടെ ചിന്തകൾക്ക് ഉണർവ്വ് പകരുന്നു.
ചിന്തകൾക്ക് ഉണർവ്വ് പകരുകയെന്നത് വായനയിലൂടെ ആർജ്ജിക്കുന്ന മറ്റൊരു നേട്ടമാണ്. ഒരു നല്ല പുസ്തകത്തിലെ ഓരോ വാക്കുകളും വായിക്കുന്നവൻ്റെ ഉള്ളിലോട്ടുള്ള ഒരു യാത്രയാണ് തുടങ്ങുന്നത്. പലപ്പോഴും നമ്മൾ ചിന്തിക്കാതെ പോകുന്ന, നോക്കിക്കാണാതെ പോകുന്ന കാര്യങ്ങൾ പുസ്തകമെന്ന ഇടനാഴിയിൽ നമ്മൾ കാണുകയും, ആസ്വദിക്കുകയും, ആലോചിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതാണ് "ചിന്തകൾക്ക് ഉണർവ്വ് പകരുന്നു" എന്നതിൻ്റെ അർത്ഥം.
ഉദാഹരണങ്ങൾ അനവധിയുണ്ട്.
John Ruskin എഴുതിയ സാമൂഹ്യദർശന കൃതി " Unto This Last"
ഈ പുസ്തകത്തിലെ ഒരു വരി "The good of the individual lies in the good of all" എന്ന ആശയം ഗാന്ധിജിയുടെ സാമൂഹ്യ ചിന്തകളെ പൂർണ്ണമായി മാറ്റിമറിച്ചു.
Cosmos – കാൾ സാഗൻ എഴുതിയ അമൂല്യ ശാസ്ത്രഗ്രന്ഥം
ഈ പുസ്തകത്തിലെ "We are a way for the cosmos to know itself" എന്ന ആശയം ഡോ. കാൾ സാഗൻ്റെ ശാസ്ത്രീയ തത്വചിന്തയ്ക്ക് തൂണായി.
പ്രേരണയും ആത്മവിശ്വാസവുമെരുക്കുന്നു.
വായന ഒരു ആന്തരിക ഉണർവാണ്. വായന ഒരാളുടെ ഉള്ളിലേക്ക് നേരെ കടന്ന് അതിനുള്ളിൽ ശക്തിയേറുന്ന ഒരു സന്ദേശം വിതറുന്നു. ചില പുസ്തകങ്ങൾ വായിച്ചതിനുശേഷം നമ്മളിൽ "എനിക്കത് ചെയ്യാൻ പറ്റും ", "ഇനിയുള്ള ജീവിതത്തിൽ ഞാൻ തോൽക്കില്ല", "എനിക്കൊരു നല്ല ഭാവിയുണ്ട്" എന്നുള്ള വിശ്വാസങ്ങളെല്ലാം പിറവിയെടുക്കുകയും, അത് മുന്നോട്ടുള്ള ജീവിതത്തിൽ ഒരു ചാലകശക്തിയായി വർത്തിക്കുകയും ചെയ്യും. . അതാണ് വായനയുടെ പ്രേരണാപരമായ ശക്തി.
പ്രേരണ നൽകുന്നത് എങ്ങനെ? ഉദാഹരങ്ങൾ അനവധിയുണ്ട്.
"I Am Malala" എന്ന പുസ്തകം ഒരിടത്തും സ്വരം ഉയർത്താൻ ഭയപ്പെടുന്ന പെൺകുട്ടികൾക്ക് ധൈര്യം നൽകുന്ന വായനാ അനുഭവമാണ് സമ്മാനിക്കുന്നത്. ജീവിതത്തിൽ സങ്കടമില്ലാതെ ഉയരാൻ വഴിയുണ്ട് എന്ന ഉപ്പ് നൽകുന്നു
"Man’s Search for Meaning" (Victor Frankl) എന്ന പുസ്തകം മരണക്യാമ്പുകളിൽ നിന്നുള്ള ഒരു അതിജീവിയുടെ ആത്മവിശ്വാസം വായനക്കാരനിലേക്കു പകരുന്നു. ജീവിതത്തിലെ ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കായി മുന്നോട്ടു പോകാൻ ആ പുസ്തകം പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു
വ്യക്തികൾ “നീണ്ടുകിടക്കുന്ന സമുദ്രത്തെ” പോലുള്ള ദൗത്യം ഏറ്റെടുക്കാൻ തയാറാകും.
നീണ്ടുകിടക്കുന്ന സമുദ്രം" എന്ന് പറഞ്ഞാൽ എന്താണ്?.
"നീണ്ടു കിടക്കുന്ന സമുദ്രം" എന്ന പ്രയോഗം എല്ലാവർക്കുമൊന്നും അത്ര സുപരിചിതമല്ല. ഒരു വ്യക്തിക്ക് വലിയൊരു ദൗത്യം ഏറ്റെടുക്കേണ്ടി വരുമ്പോൾ തീർച്ചയായും അയാൾക്ക് പലവിധ വെല്ലുവിളികളും നേരിടേണ്ടിയതായി വന്നേക്കാം. ആ വെല്ലുവിളികളെ തരണം ചെയ്തു അയാൾ വിജയത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ മാത്രം അംഗീകരിക്കുവാൻ അനവധി ആളുകൾ ഉണ്ടാവാം.
ഈ സമുദ്രം കടക്കാൻ, വ്യക്തികൾ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?
നന്മയും പ്രതിബദ്ധതയും ഉള്ളവരായി തീരുക.
ജീവിതത്തിൻ്റെ വലിയ സമുദ്രങ്ങൾ കടക്കുമ്പോൾ, ഒരാൾക്ക് ഉപദേശം, ധൈര്യം, ആത്മവിശ്വാസം എന്നിവയുടെ ആവശ്യമുണ്ട്.
ഉദാഹരണങ്ങൾ
"Malala: The Girl Who Stood Up for Education and Was Shot by the Taliban" – മാലാലയുടെ ജീവിതം, ഇത്രയേറെ വെല്ലുവിളികൾ നിറഞ്ഞതായിട്ടുകൂടി അവളെ ധൈര്യവതിയും, പ്രതിജ്ഞാബദ്ധയും ആക്കി.
വിശ്വാസവും ത്യാഗവും
ലക്ഷ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള നീക്കം, ഒരു നല്ല കാര്യം പൂർത്തിയാക്കാനുള്ള വിശ്വാസം ഉള്ളവർക്ക് മാത്രമേ സാധ്യമാകൂ.
"The Alchemist" എന്ന പുസ്തകം, ബ്രസീലിയൻ എഴുത്തുകാരനായ പൗലോ കോയേയുടെ കൃതിയായത്, തയ്യാറായ ആത്മാവ് ആവശ്യമാണെന്ന് അർത്ഥമാക്കുന്നു. "പുതിയ സ്ഥലത്ത് പോകുക" എന്നത് മാത്രമല്ല, നമ്മുടെ ആത്മബോധം അവിടെ യാത്ര ചെയ്യാൻ കൂടി ഒരുക്കമായിരിക്കണം.
A Long Walk to Freedom" (Nelson Mandela) – നെൽസൺ മണ്ടേൽ, ദാരിദ്ര്യവും അധീശവുമായ ദൗത്യം ഏറ്റെടുത്തപ്പോൾ, ആ സമുദ്രം കടന്നുപോയ പ്രചോദനമായ കഥ.
27 വർഷം ജയിലിൽകഴിഞ്ഞു. സാമൂഹ്യ നീതിയിലേക്ക് നീങ്ങുന്ന ദൗത്യത്തിനു വിട നൽകില്ലെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു അതിനെതിരെ പോരാടി, വിജയം വരിച്ചു.
"Unto This Last" – ഈ പുസ്തകമാണ് ഗാന്ധിജിക്ക് പ്രേരണയുടെ ഘടകമായി മാറിയത്. അതിൽ
അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ജീവിതം, "സമത്വവും അഹിംസയും" എന്നവ ഉപദേശങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുവാൻ മഹാത്മാഗാന്ധി മടിച്ചതുമില്ല.
ഷാരൂഖ് ഖാൻ
തൻ്റെ ജീവിതത്തിലെ വലിയ പ്രതിസന്ധികളെ മറികടന്ന് ബോളിവുഡ് എന്ന തൻ്റെ സ്വപ്നം സാക്ഷാത്കരിച്ച ജീവിതഗാഥയാണ് ഷാരൂഖ് ഖാനുള്ളത്.ഉന്നതിയിൽ എത്തുവാൻ അദ്ദേഹം എത്രയോ തടസ്സങ്ങളെ അഭിമുഖീകരിച്ചിട്ടുണ്ടാവാം.
മനസ്സിൻ്റെ ആഴങ്ങളിൽ പതിയിരിക്കുന്ന സംശയങ്ങൾക്കുള്ള മറുപടി നൽകുന്നു
മനുഷ്യൻ്റെ മനസ്സ് എപ്പോഴും ചോദ്യങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു:
“എനിക്ക് എവിടേക്കാണ് പോകേണ്ടത്?”
“ജീവിതത്തിൻ്റെ അർത്ഥം എന്താണ്?”
“എൻ്റെ നിലവിളികൾക്കുള്ള മറുപടി എന്താണ്?”
ഇത്തരത്തിൽ ഉള്ളിൽ പൊങ്ങിയുനിൽക്കുന്ന സംശയങ്ങൾക്ക് മറുപടി നൽകുന്ന വലിയ വേദിയായി വായന മാറുന്നു.
വായന എന്ത് ചെയ്യുന്നു?
വ്യക്തമായ ചിന്തകൾക്ക് വഴിയൊരുക്കുന്നു
ഒരാളെ അവരുടെ ഉള്ളിലെ ആശങ്കകളെ തിരിച്ചറിയാൻ, അതിന് ഭാഷ നൽകാൻ വായന സഹായിക്കുന്നു.
അയാളുടെ മനസ്സിലുള്ള അസ്വസ്ഥതയ്ക്ക് ആശ്വാസം നൽകുന്നു. ചില പുസ്തകങ്ങൾ നമ്മോട് സംസാരിക്കുമ്പോലെ തോന്നും, “നീ ഒറ്റയ്ക്കല്ല എന്ന ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ നൽകുവാൻ വായന സഹായിക്കുന്നു"
പ്രശസ്ത വ്യക്തികളുടെ അനുഭവങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഉദാഹരണങ്ങൾ:
മഹാത്മാഗാന്ധി – ഭഗവത് ഗീതയും Unto This Last-ും
ആത്മീയ പ്രതിസന്ധിക്കിടയിൽ ഗാന്ധിജിക്ക് ഈ പുസ്തകങ്ങൾ മാർഗ്ഗദർശകനായി.
ഗീതയിലെ “നിഷ്കാമ കർമ്മ” തത്വം അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ഉള്ളിലെ സംശയങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം നൽകി.
ടോൾസ്റ്റോയ് – Confessions
ആത്മഹത്യയെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്തയിൽ നിന്ന് രക്ഷപെടാൻ ടോൾസ്റ്റോയ് താൻ എഴുതിയ പുസ്തകത്തിലൂടെയാണ് ഉത്തരം കണ്ടെത്തിയത്.
മനുഷ്യരോടുള്ള സഹാനുഭൂതിയും ഗ്രഹണശേഷിയും വളർത്തുന്നു.
മനുഷ്യരോടുള്ള സഹാനുഭൂതിയും ഗ്രഹണശേഷിയും വളർത്തുന്നു – വായനയുടെ സാമൂഹിക ശക്തി തന്നെയാണ് അത്. വായന ഒരാളെ മറ്റൊരാളുടെ കണ്ണുകളിലൂടെ ലോകത്തെ കാണാൻ കഴിയുന്ന വിധത്തിലേക്ക് മാറ്റുന്നു. പുസ്തകങ്ങൾ നമ്മെ പല ജീവിതങ്ങളിലേക്കും, , പലരുടെ സങ്കടങ്ങളിലേക്കും സന്തോഷങ്ങളിലേക്കും, അതിരുകൾക്കും ആഴങ്ങൾക്കും അപ്പുറം പോകാൻ അനുവദിക്കുന്നു.
ഈ യാത്രകളിലൂടെ നമ്മിൽ വളരുന്നത് സഹാനുഭൂതിയും ഗ്രഹണശേഷിയും ആണ്.
സഹാനുഭൂതി (Empathy) എന്താണ് ?.
മറ്റൊരാളുടെ അനുഭവങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള കഴിവ്, അവൻ്റെ വേദന, സന്തോഷം, ആശങ്കകൾ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ആന്തരിക ബോധം "ഞാനും ഇങ്ങനെ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്" എന്ന മനസ്സ് തുറക്കുന്ന സമീപനം
ഗ്രഹണശേഷി (Understanding) എന്താണ്?
പരസ്പരം വ്യത്യസ്തമായ ജീവിതങ്ങളെ അംഗീകരിക്കാനും ആദരിക്കാനും കഴിയുന്ന മനോഭാവം, ഭിന്നതകളെ ഭീഷണിയായി കാണാതെ, സമ്പത്തായി കാണാനുള്ള കഴിവ് , അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾക്കിടയിൽ പോലും പെരുമാറ്റം, ധൈര്യം, സഹിഷ്ണുത പുലർത്തുക
ഡോ. എ.പി.ജെ അബ്ദുൾ കലാം – ശാസ്ത്ര പുസ്തകങ്ങൾ, ആത്മീയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ
ബാല്യത്തിൽ വേദങ്ങൾ, ഇസ്ലാമിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ, ശാസ്ത്രസാഹിത്യം എന്നിവ സമന്വയമായി വായിച്ചു.
കലാമിൻ്റെ ജീവിതം സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നത് വായനയിലൂടെയുള്ള സ്വയംപ്രചോദനത്തിൻ്റെ ശക്തിയെയാണ്.
അദ്ദേഹം പറയുന്നുണ്ട്:
“Books were my best friends in childhood. They inspired me to dream and achieve.”
The Diary of Anne Frank -
താലിബാൻ ഭീഷണികൾക്കിടയിൽ വായിച്ച ഈ പുസ്തകം മലാലയെ ശക്തിപ്പെടുത്തി.
അന്നെ ഫ്രാങ്കിൻ്റെ അനുഭവങ്ങൾ അവളിൽ പ്രതിരോധം വളർത്തി.
മലാലയുടെ വാക്കുകളിൽ:
“It made me realize that one voice, one pen, can change the world.”
Shakespeare’s Works
നേൽസൺ മണ്ടേല ജയിൽജീവിതത്തിനിടയിൽ വായിച്ച ഷേക്സ്പിയറിൻ്റെ കൃതികൾ ആത്മബന്ധങ്ങൾ തകർക്കാതെ നിലനിർത്താൻ സഹായിച്ചു.
“The words gave me strength when I needed it most.”
ജെ. കെ. റൗളിങ് – ക്ലാസിക് സാഹിത്യങ്ങൾ വായിച്ചു വളർന്ന ബാല്യം .
ബാല്യത്തിൽ വായിച്ച അനേകം പുസ്തകങ്ങൾ ഹാരി പോട്ടർ സൃഷ്ടിക്കാൻ പ്രചോദനമായി. വായന അവളെ ഒരു ഭാവനാശക്തിയുള്ള എഴുത്തുകാരിയാക്കി മാറ്റി.
ശാസ്ത്രീയ പിന്തുണയായി പഠനങ്ങൾ കാണിക്കുന്നു, വായന ചെറുപ്പത്തിൽ ആരംഭിക്കുന്നവർക്ക് മികച്ച പ്രശ്നപരിഹാരശേഷിയും സഹാനുഭൂതിയും ഉണ്ടാകുന്നു.
സ്കാൻഫ്ഡോർഡ്, ഓക്സ്ഫോർഡ് പോലുള്ള യൂണിവേഴ്സിറ്റികളുടെ റിസർച്ച് പ്രകാരം, "reading literary fiction enhances emotional intelligence."
നിങ്ങൾക്കും വായനയിലൂടെ പുതിയൊരു ലോകം പടുത്തുയർത്താൻ കഴിയട്ടെ.
രഞ്ജിത് മാത്യു
പൂജ ഓൺലൈൻ മാസിക

മാഴ്സിൽ ജീവൻ സാദ്ധ്യമോ?
മാഴ്സിൽ ജീവൻ സാദ്ധ്യമോ?
ചില പാറച്ചെടികൾക്ക് കഴിയുന്നെന്ന് പഠനം പറയുന്നു!
മാഴ്സിൽ ജീവൻ സാധ്യമാകുമോ? ഈ ചോദ്യം വൈജ്ഞാനിക ലോകത്തെ ഏറെക്കാലമായി ആകർഷിച്ചിട്ടുള്ളതാണ്. ഇപ്പോഴിതാ ഒരു പുതിയ പഠനം അതിന് ഉത്തരമാകുന്ന സൂചനകളുമായി മുന്നോട്ടുവരുന്നു.
🌿 ലൈക്കണുകൾക്ക് മാഴ്സിൽ ജീവിക്കാൻ കഴിയുമോ?
പാർശ്വങ്ങളിലെ പാറകളിൽ കാണുന്ന ചെറിയ പച്ചച്ചെടികൾ പോലെയുള്ള ജീവികളെയാണ് ലൈക്കൺ (Lichen) എന്ന് പറയുന്നത്. ഇവ പച്ചകുത്തൻ പച്ചക്കഴിയന്മാരുടെയും ഫംഗസുകളുടെ കൂട്ടായ്മയാണ്. അതായത്, രണ്ടുതരം ജീവികൾ ചേർന്നുള്ള അതിഗുണപരമായ സഹജീവിതം.
അടുത്തിടെ നടന്ന ഒരു പഠനത്തിൽ ചില പ്രത്യേകതയുള്ള ലൈക്കണുകളെ മാഴ്സിൻ്റെ കഠിനമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കി .
അവിടുത്തെ അന്തരീക്ഷത്തിൽ കുറവുള്ള ഓക്സിജൻ, കഠിനമായ തണുപ്പ്, കുറഞ്ഞ വെള്ളം ലഭ്യത, കിരണസമ്പുഷ്ടമായ അന്തരീക്ഷം, എന്നിവയെല്ലാമുളള അവസ്ഥകൾ.
പക്ഷേ ആശ്ചര്യമെന്ന് പറയട്ടെ , ചില ലൈക്കണുകൾ ആ സാഹചര്യത്തിലും ജീവിച്ചുതുടങ്ങി! ഇവ സ്വാഭാവികമായ രീതിയിൽ ഫോട്ടോസിന്തസിസ് (സൂര്യപ്രകാശം ഉപയോഗിച്ച് ഊർജം നിർമ്മിക്കുന്ന പ്രക്രിയ) തുടരുന്നതായും കണ്ടെത്തി.
🛰️ ഇതിൻ്റെ പ്രാധാന്യം എന്താണ്?
ഈ കണ്ടെത്തൽ മാഴ്സിൽ ജീവൻ സാധ്യമാണ് എന്ന കരുതലിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
ഭാവിയിൽ മാഴ്സിലേക്കുള്ള മാനവ ഉപനിവേശങ്ങൾ (colonies) സൃഷ്ടിക്കുമ്പോൾ, ഈ ടൈപ്പ് ലൈക്കണുകൾ ഓക്സിജൻ നിർമ്മാണത്തിലും, പരിസ്ഥിതി ശുദ്ധീകരണത്തിലും ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയും.
അത് പോലെ, പഴയകാലത്ത് മാഴ്സിൽ ജീവൻ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നതിൻ്റെ സാധ്യതകളെയും ഇത് ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.
🔭 മുന്നോട്ട് ഒരു ചിന്ത
മാഴ്സിലെ ജീവിതം ഈ തലത്തിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ, നമ്മുടെ ഭൂമിയിലെ ചെറിയ ജീവികളിലേക്കുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധയും അഭിമാനവുമാണ് നമ്മുടെ മുന്നിലുള്ള പാഠം.
ലളിതമായ ജീവികളും, വളരെ ചെറിയ ആകൃതിയിലുള്ള പാറച്ചെടികളും ഭാവിയിലെ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണത്തിനും മനുഷ്യരുടെ സുരക്ഷിതത്വത്തിനും വഴികാട്ടികളാകുന്നു!
സ്വന്തം ലേഖകൻ

മിസ്സ് ചെയ്യുന്നതിലെ സന്തോഷം: ജോമോ (JOMO)
ഇന്നത്തെ അതിവേഗം ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ട ലോകത്ത്, നമ്മൾ എപ്പോഴും മറ്റുള്ളവരുടെ "മികച്ച ജീവിത" ചിത്രങ്ങൾ കണ്ടുകൊണ്ടേയിരിക്കുകയാണ്. സോഷ്യൽ മീഡിയ ഫീഡുകൾ വിദേശ യാത്രകൾ, വിശിഷ്ട ഭക്ഷണം, അനന്തമായ ആഘോഷങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
എല്ലാം നഷ്ടപ്പെടുന്നു എന്നൊരു തോന്നൽ നമുക്ക് എളുപ്പത്തിൽ ഉണ്ടാവാം, FOMO (Fear Of Missing Out) അല്ലെങ്കിൽ "എനിക്ക് കിട്ടാതെ പോയല്ലോ" എന്ന ഒരു തോന്നൽ വ്യാപകമായി നമ്മളിൽ ഉണ്ടാക്കുന്നു.
എന്നാൽ മറ്റൊരു വഴിയുണ്ടെങ്കിലോ? മറ്റുള്ളവരുടെ സന്തോഷങ്ങളിൽ പങ്കുചേരാതെ, മിസ്സ് ചെയ്യുന്നതിലെ സന്തോഷം - ജോമോ (JOMO) നമ്മൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞാലോ?.
നിരന്തരമായ വിവരങ്ങളുടെയും ഉത്തേജനങ്ങളുടെയും പ്രവാഹത്തിൽ നിന്ന് മനഃപൂർവം വിച്ഛേദിക്കാനും, പകരം, ഈ നിമിഷത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനുമാണ് ജോമോ നമ്മളെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ നല്ല ജീവിതം നയിക്കാൻ എല്ലായിടത്തും ഉണ്ടാകേണ്ടതില്ലെന്നും എല്ലാം ചെയ്യേണ്ടതില്ലെന്നും തിരിച്ചറിയുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇത്. വാസ്തവത്തിൽ, ലളിതമായ കാര്യങ്ങൾ ആസ്വദിക്കുകയും നിശ്ചലമായിരിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോളാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ പ്രതിഫലദായകമായ അനുഭവങ്ങൾ ലഭിക്കുന്നത്.
ഒന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ:
ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിൽ നിങ്ങളുടെ സുഹൃത്തുക്കളുടെ വാരാന്ത്യ യാത്ര കണ്ട് അസൂയപ്പെടുന്നതിനുപകരം, നിങ്ങൾ ഒരു നല്ല പുസ്തകവുമായി ഇരിക്കുകയോ, ഒരു കപ്പ് ചായ ആസ്വദിക്കുകയോ, പ്രിയപ്പെട്ട ഒരാളുമായി അർത്ഥവത്തായ സംഭാഷണം നടത്തുകയോ ചെയ്യുന്നു. നിങ്ങൾ ശരിക്കും താല്പര്യമില്ലാത്ത തിരക്കേറിയ പാർട്ടിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതിനുപകരം, വീട്ടിൽ ശാന്തമായ ഒരു സായാഹ്നം ചെലവഴിക്കുകയോ, ഒരു ഹോബി പിന്തുടരുകയോ അല്ലെങ്കിൽ വിശ്രമിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു.
ജോമോ എന്നത് സാമൂഹിക വിരുദ്ധനോ ലോകത്തിൽ നിന്ന് ഒറ്റപ്പെട്ടവനോ ആകുന്നത് മാത്രമല്ല. നിങ്ങളുടെ സമയവും ഊർജ്ജവും എങ്ങനെ ചെലവഴിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ച് ബോധപൂർവ്വം തീരുമാനിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇത്. നിങ്ങൾ എന്താണ് ചെയ്യുന്നതെന്നും എന്താണ് ഒഴിവാക്കുന്നതെന്നും തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള ശക്തി നിങ്ങൾക്കുണ്ടെന്ന് തിരിച്ചറിയുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇത്.
ജോമോയുടെ ഗുണങ്ങൾ പലതാണ്.
ഇത് സമ്മർദ്ദവും ഉത്കണ്ഠയും കുറയ്ക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം, ശ്രദ്ധയും ഏകാഗ്രതയും മെച്ചപ്പെടുത്തും, ഈ നിമിഷത്തെ കൂടുതൽ വിലമതിക്കാൻ സഹായിക്കും. നിരന്തരമായ ശബ്ദത്തിൽ നിന്നും ശ്രദ്ധയിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കുന്നതിലൂടെ, ആഴത്തിലുള്ള ബന്ധങ്ങൾക്കും, കൂടുതൽ അർത്ഥവത്തായ അനുഭവങ്ങൾക്കും, കൂടുതൽ സമാധാനത്തിനും സംതൃപ്തിക്കും ഇടം സൃഷ്ടിക്കാൻ നിങ്ങൾക്ക് കഴിയും.
അപ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിൽ എങ്ങനെ ജോമോ വളർത്താം? ചില ടിപ്പുകൾ ഇതാ:
* അതിരുകൾ നിശ്ചയിക്കുക: സോഷ്യൽ മീഡിയയിലും മറ്റ് ഡിജിറ്റൽ ഉപകരണങ്ങളിലും നിങ്ങളുടെ സമയം പരിമിതപ്പെടുത്തുക.
* മനസ്സിന്റെ സാന്നിധ്യം പരിശീലിക്കുക: ഒരു നിമിഷത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു വിലയിരുത്തലും ഇല്ലാതെ ശ്രദ്ധിക്കുക.
* പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് മുൻഗണന നൽകുക: നിങ്ങൾക്ക് സന്തോഷവും സംതൃപ്തിയും നൽകുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.
* ഏകാന്തതയെ സ്വീകരിക്കുക: നിങ്ങൾ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന കാര്യങ്ങൾ ചെയ്തുകൊണ്ട് തനിച്ചായി സമയം ചെലവഴിക്കുക.
* "വേണ്ടാ" എന്ന് പറയുക: നിങ്ങളുടെ മുൻഗണനകളുമായി യോജിക്കാത്ത ക്ഷണങ്ങളോ പ്രതിബദ്ധതകളോ നിരസിക്കാൻ മടിക്കരുത്.
ജോമോ എന്നത് ലോകത്തെ തിരസ്കരിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചല്ല; കൂടുതൽ ബോധപൂർവവും അർത്ഥപൂർണവുമായ രീതിയിൽ ഇടപഴകുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. എല്ലാ അനുഭവങ്ങളെയും പിന്തുടരുന്നതിൽ നിന്നല്ല, യഥാർത്ഥത്തിൽ പ്രാധാന്യമുള്ള നിമിഷങ്ങളെ ആസ്വദിക്കുന്നതിൽ നിന്നാണ് യഥാർത്ഥ സന്തോഷം വരുന്നതെന്ന് തിരിച്ചറിയുന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ് ഇത്.
അതിനാൽ, അടുത്ത തവണ നിങ്ങൾക്ക് FOMOയുടെ ഒരു വേദന അനുഭവപ്പെടുമ്പോൾ, മിസ്സ് ചെയ്യുന്നതിലെ സന്തോഷം ഓർക്കുക, ലളിതമായി ഇവിടെ ഉണ്ടാകാൻ സ്വയം അനുമതി നൽകുക.

പരാജയപ്പെടുക. വീണ്ടും വീണ്ടും പരാജയപ്പെടുക. അത് നിങ്ങൾക്ക് നല്ലതാണ്.
പരാജയം എന്നത് പലർക്കും ഒരു വലിയ ഭയമാണ്. എന്നാൽ യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ, പരാജയം വളർച്ചയ്ക്കുള്ള ഒരു അത്യാവശ്യഘടകമാണ്. പരാജയം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നു, നമ്മെ ശക്തരാക്കുന്നു, നമ്മെ മികച്ചവരാക്കുന്നു.
പരാജയത്തിൽ നിന്ന് പഠിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയുമ്പോൾ, നമ്മുടെ പരിമിതികൾ മനസ്സിലാക്കാനും അവയെ മറികടക്കാനും നമുക്ക് കഴിയും. പരാജയം നമ്മെ സമർപ്പണത്തിന്റെയും ക്ഷമയുടെയും പ്രാധാന്യം തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്നു.
പരാജയം നമ്മെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നതിനുപകരം, അതിനെ ഒരു അവസരമായി കാണുക. പരാജയം നമ്മെ വളർത്തുന്നതിനുള്ള ഒരു അവസരമായി കാണുക. പരാജയത്തെ ഭയപ്പെടാതെ, അതിൽ നിന്ന് പഠിക്കുകയും വളരുകയും ചെയ്യുക.
അതിനാൽ, പരാജയപ്പെടുക. വീണ്ടും വീണ്ടും പരാജയപ്പെടുക. അത് നിങ്ങൾക്ക് നല്ലതാണ്.
"ജീവിതത്തിൽ പരാജയപ്പെടാത്തവർ ഒരിക്കലും ഒന്നും ശ്രമിച്ചിട്ടില്ല." - അല്ബർട്ട് ഐൻസ്റ്റീൻ
ഉദാഹരണമായി ഒരു ചെറിയ കഥ പറയാം ..
പരാജയത്തിൽ നിന്നും വിജയത്തിലേക്ക്
അവനി, സ്വന്തമായി ഒരു ബേക്കറി തുടങ്ങണമെന്ന സ്വപ്നം കാണുന്ന ഒരു യുവ ബേക്കറായിരുന്നു. ഏറെ പരിശ്രമിച്ചുണ്ടാക്കിയ ആദ്യത്തെ ബ്രെഡ് ബാച്ച് കരിഞ്ഞുപോയി.
പുകയുടെ പുളിരസം അടുക്കള നിറഞ്ഞു. കരിഞ്ഞുപോയ ബ്രെഡ് കണ്ടപ്പോൾ അവളുടെ ആത്മവിശ്വാസം തകർന്നു. നിരാശയാൽ മുങ്ങിപ്പോയ അവൾ ഏതാണ്ട് വഴിമുട്ടി.
"എന്തിനാണ് ശ്രമിക്കുന്നത്?" അവൾ മുരണ്ടു, കരിഞ്ഞ ബ്രെഡ് മാലിന്യക്കൊട്ടയിലേക്ക് എറിഞ്ഞു. "എനിക്കീ ജോലിക്ക് യോഗ്യതയില്ല."
അവളുടെ അമ്മൂമ്മ, ഒരു പരിചയസമ്പന്നയായ ബേക്കറായിരുന്നു, അവളുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടു. "അവനിയേ," അവൾ സൗമ്യമായി പറഞ്ഞു, "പരാജയം ജീവിതത്തിൻ്റെ അവസാനമല്ല. അത് ഒരു വഴിത്തിരിവാണ്. കരിഞ്ഞ ബ്രെഡ് ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം നോക്കൂ. എന്താണ് തെറ്റായത്?"
നിരാശയിലും അവനി മടിച്ച് മടിച്ച് ബ്രെഡ് പരിശോധിച്ചു. "ഞാൻ അവയെ അടുപ്പിൽ കൂടുതൽ സമയം വച്ചതാണെന്ന് തോന്നുന്നു," അവൾ മന്ത്രിച്ചു.
"ശരിയാണ്," അമ്മൂമ്മ മറുപടി പറഞ്ഞു. "ഇനി മുതൽ എന്ത് ചെയ്യരുതെന്ന് നിങ്ങൾക്ക് ഇപ്പോൾ അറിയാം. ഓരോ പരാജയവും ഒരു പാഠമാണ്, അവനിയേ. അത് നിങ്ങളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു, നിങ്ങളെ ശക്തമാക്കുന്നു."
അമ്മൂമ്മയുടെ പ്രോത്സാഹനത്തോടെ, അവനി വീണ്ടും ശ്രമിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഈ തവണ, അവൾ അടുപ്പിലെ സമയം ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം ക്രമീകരിച്ചു, താപനില ക്രമീകരിച്ചു, ബ്രെഡ് പതിവായി പരിശോധിച്ചു. ഫലം? മനോഹരമായ ഗോൾഡൻ ബ്രൗൺ നിറമുള്ള ഒരു രുചികരമായ ബ്രെഡ്.
അവനിയുടെ ബ്രെഡിൻ്റെ വാർത്ത അയൽപക്കത്ത് വേഗത്തിൽ പരന്നു. ആകർഷകമായ സുഗന്ധവും അതുല്യമായ രുചിയുമായി ആളുകൾ അവളുടെ പുതുതായി പാകിയ ബ്രെഡ് വാങ്ങാൻ ക്യൂ നിന്നു. ആദ്യത്തെ പരാജയം അവനിയെ ക്ഷമ, ത്യാഗം, തെറ്റുകളിൽ നിന്ന് പഠിക്കേണ്ടതിൻ്റെ പ്രാധാന്യം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിലപ്പെട്ട പാഠങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ചു.
വളരെ വേഗത്തിൽ, അവനിയുടെ ചെറിയ അടുക്കള ഒരു തിരക്കുപിടിച്ച ബേക്കറിയായി മാറി, അവളുടെ സ്വപ്നം സാക്ഷാത്കരിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, അവൾ കരിഞ്ഞ ബ്രെഡിൻ്റെ കഥ ഒരിക്കലും മറന്നില്ല. പരാജയങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാനാകില്ലെന്നും അവർ നമ്മെ നിർവചിക്കേണ്ടതില്ലെന്നും അത് ഒരു നിർദ്ദേശമായിരുന്നു.
അവർ പഠിക്കാനും വളരാനും അവസാനം വിജയിക്കാനുമുള്ള നിർണ്ണയത്തെ ഇന്ധനമാക്കണം
ഈ കഥ ഊന്നിപ്പറയുന്നത്:
* പരാജയം അനിവാര്യമാണ്: ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ യാത്രയിൽ പരാജയങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നു.
* തെറ്റുകളിൽ നിന്ന് പഠിക്കുക: പരാജയങ്ങളെ വിശകലനം ചെയ്യുന്നത് നമ്മെ മനസ്സിലാക്കാനും മെച്ചപ്പെടുത്താനും സഹായിക്കുന്നു.
* തളരാതെ പരിശ്രമിക്കുക: വെല്ലുവിളികൾ ഉണ്ടായിട്ടും തുടർച്ചയായി പരിശ്രമിക്കുക എന്നത് നിർണായകമാണ്.
* പരാജയങ്ങളെ അവസരങ്ങളാക്കി മാറ്റുക: വളർച്ചയ്ക്കുള്ള പടികളായി പരാജയങ്ങളെ ഉപയോഗിക്കുക.
ഈ കഥ നിങ്ങളെ പ്രചോദിപ്പിക്കുമെന്ന് ഞാൻ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു!
ചീഫ് എഡിറ്റർ

ഇതിഹാസ കഥാപാത്രങ്ങളിൽ ഏറെ ഇഷ്ടം കൃഷ്ണനെയാണ്.
അത് 16008 ഗോപികമാരുടെ മനം കവർന്ന കൃഷ്ണനെയല്ല. പ്രണയത്തിൻ്റെ രാജകുമാരനെയുമല്ല.
എനിക്കിഷ്ടം ആ കഥാപാത്രത്തിൻ്റെ നിർമ്മിതിയിലെ സൂക്ഷ്മതയാണ്. ഏത് കാലത്തെയും അതിജീവിക്കാൻ വേണ്ട പ്രയോഗികതകളെയാണ് കൃഷ്ണൻ എന്ന കഥാപാത്രം ഇടയ്ക്കിടെ പറയുന്ന ധർമ്മം എന്ന വാക്കിലൂടെ മഹാഭാരതം മുന്നോട്ടു വയ്ക്കുന്നത്.
കൃഷ്ണൻ എന്ന കഥാപാത്രത്തിൻ്റെ ഉടലിൻ്റെയും ചിന്തകളുടെയും നിർമ്മിതി നോക്കൂ -
കൃഷ്ണൻ മുല ഞെട്ടുകൾ ഇല്ലാത്ത പുരുഷനാണ്. മുലകൾ സ്ത്രീ ശരീരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതയാണ്. മുലകൾക്ക് വിവിധ ജീവശാസ്ത്രപരമായ പ്രാധാന്യങ്ങളാണ് ഉള്ളത്. മഹാഭാരത കഥാപാത്രങ്ങളിൽ കൃഷ്ണനുമാത്രമാണ് മുലഞെട്ടുകൾ ഇല്ലാത്തത്. അയാൾ മാത്രമാണ് സ്ത്രൈണ ഭാവങ്ങളില്ലാത്ത സ്ത്രീ കഥാപാത്രം. പൂർണ്ണ പുരുഷൻ എന്ന സങ്കൽപ്പമുള്ളത്. അർജുനൻ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണ പുരുഷനാണ്. അയാൾക്ക് ഒരു മുല ഞെട്ടുമാത്രമേ ഉള്ളൂ.
കൃഷ്ണൻ്റെ ചില കാഴ്ച്ചപ്പാടുകളിലും ഈ കടുത്ത പുരുഷവശം കാണാം.
- ഒന്നാമത്തെ ഉദാഹരണം, കൃഷ്ണൻ ആണ് നെയ്യ് തീയിൽ കത്തിച്ചു ബ്രാഹ്മണർ മനുഷ്യരെ പറ്റിക്കുന്ന യജ്ഞം എന്ന പ്രക്രീയയെ ആദ്യമായി (ഒരു പക്ഷെ അവസാനവും) എതിർത്ത കഥാപാത്രം. തൻ്റെ ആജന്മ ശത്രുവായ കംസൻ നടത്തിയിരുന്ന യജ്ഞത്തിലേക്ക് നെയ്യ് കൊടുക്കേണ്ട എന്ന് തൻ്റെ സഹഇടയന്മാരോടും കർഷകരോടും ആഹ്വാനം ചെയ്തത്. ഇന്ദ്രനെ പ്രീതിപ്പെടുത്തി മഴ പെയ്യിക്കാനുള്ള യജ്ഞത്തെ പരിഹസിച്ച് കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞത് ഗോവർധനം മേഘങ്ങളെ തടഞ്ഞു നിർത്തിയാണ് മഴ പെയ്യിക്കുന്നത്, ഇന്ദ്രൻ മുള്ളിയിട്ടല്ല എന്നാണ്. യജ്ഞം നടക്കാത്തതിൽ കോപിച്ച ഇന്ദ്രൻ പമ്പു സെറ്റുവച്ച് വെള്ളം ചീറ്റിച്ചു. അപ്പോഴാണ് കൃഷ്ണൻ, ഗോവർദ്ധനം എന്ന വലിയ കുടയെടുത്ത് ഇന്ദ്രനെ തടഞ്ഞത്. രണ്ടു തരത്തിലുള്ള വിപ്ലവങ്ങളാണ് ഈ പ്രായത്തിൽ കൃഷ്ണൻ നടത്തിയത്. നിസ്സഹകരണത്തിനും ബഹിഷ്ക്കരണത്തിനും കർഷകരെ പ്രേരിപ്പിക്കൽ. രണ്ടാമത്തേത് നിയമം കയ്യിലെടുക്കൽ.
- രണ്ടാമത്തെ ഉദാഹരണം ഖാണ്ഡവ വനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ്. പാണ്ഡവർക്ക് പിതൃസ്വത്തായി കിട്ടിയ ഭൂമിയിൽ, ഖാണ്ഡവ വനത്തിൽ ഒരു വീട് പണിയാൻ തീരുമാനിച്ചപ്പോൾ, പരിസ്ഥിതി പ്രേമിയായ യുധിഷ്ഠിരൻ ഒന്നറച്ചു നിന്നു. എത്രായിരം മരങ്ങൾ, എത്രയധികം മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും. ഇവരുടെ ജഡങ്ങൾക്ക് മീതേവേണം എന്റെ ഭവനം നിർമ്മിക്കുവാൻ.
കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു - തീയിട്ടു നശിപ്പിക്കൂ, മച്ചൂനാ. മരങ്ങളും പക്ഷികളും ഇല്ലാതാവാതെ ഈ ഭൂമുഖത്ത് ഒരു നാഗരികതയും ഉണ്ടായിട്ടില്ല. ഇനി ഉണ്ടാവാനും പോണില്ല. പക്ഷെ നശിപ്പിക്കുമ്പോൾ ഒരു കുഞ്ഞു പുഴു പോലും രക്ഷപെടരുത്, നാളെ അവകാശം ചോദിച്ച് അവരുടെ പിന്മുറക്കാർ വരാൻ ഇടയാവുകയും അരുത്.
കല്ലിന്മേൽ കല്ല് ശേഷിക്കാതെ- എന്നൊരു പദം കൃഷ്ണൻ ആവണം ആദ്യമായി പ്രയോഗിച്ചത്. അത് പിന്നെ ലങ്കയിൽ, പലസ്തീനിൽ, ജർമ്മനിയിൽ എവിടെയെല്ലാം നമ്മൾ കണ്ടു.
ഇനി പറ, വേറെ ഏതാണ് എല്ലാം തികഞ്ഞ ആ വലിയ നെഞ്ചളവ് ഉള്ള പുരുഷ കഥാപാത്രം?
അയാൾ നിങ്ങളെ കാണിച്ച കാമുകനും പാട്ടുകാരനും നിങ്ങളെ മയക്കിയില്ലെങ്കിൽ എൻ്റെ കൃഷ്ണനെ കൂടി കാണു. ആ പുരുഷനെ കൂടി...
രാജേഷ് ചിത്തിര