juju from Africa

ആഫ്രിക്കൻ ജീവിതത്തിൻ്റെ നേർക്കാഴ്ചകളിലേക്ക് നീളുന്ന സാംസ്കാരികപ്പാലം

'ജുജു ഫ്രം ആഫ്രിക്ക' - വായനാക്കുറിപ്പ്

വിനോദ് പാലീക്കര എഴുതിയ 'ജുജു ഫ്രം ആഫ്രിക്ക' (Juju from Africa) എന്ന പുസ്തകത്തെ ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കണമെങ്കിൽ, പശ്ചിമാഫ്രിക്കയിലെ സമകാലിക മലയാള പ്രവാസി സാഹിത്യത്തിൻ്റെ ഘടനയെക്കൂടി നാം അറിയേണ്ടതുണ്ട്. ആഫ്രിക്കൻ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള രചനകൾക്ക് മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ വലിയൊരു പാരമ്പര്യമുണ്ട്—പ്രത്യേകിച്ച് എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ടിനെപ്പോലെയുള്ള മഹാരഥന്മാരുടെ കൃതികൾ. എന്നാൽ, ചരിത്രപരമായ അത്തരം വിവരണങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ഒരു സഞ്ചാരിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ എഴുതപ്പെട്ടവയായിരുന്നു. അതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, പൂർണ്ണമായും ആധുനിക പ്രവാസി സാഹിത്യത്തിൻ്റെ അടയാളപ്പെടുത്തലായി മാറുന്നു വിനോദ് പാലീക്കരയുടെ ഈ കൃതി.

'ജുജു' സംസ്കാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സന്തുലിത നിരീക്ഷണം

പാശ്ചാത്യ മാധ്യമങ്ങളിൽ പലപ്പോഴും കാണാറുള്ളതുപോലെ 'ജുജു' എന്ന ആശയത്തെ വെറുമൊരു അമാനുഷിക വശീകരണക്കഥയായി ചിത്രീകരിക്കുന്നതിന് പകരം, അതിനൊപ്പം ജീവിക്കുന്ന ഒരു നിരീക്ഷകൻ്റെ സൂക്ഷ്മമായ ജിജ്ഞാസയോടെയാണ് എഴുത്തുകാരൻ ഇതിനെ സമീപിക്കുന്നത്. പുരാതന പശ്ചിമാഫ്രിക്കൻ ആത്മീയ ആചാരങ്ങളും മന്ത്രത്തകിടുകളും പ്രകൃതി ആരാധനയുമൊക്കെ ആധുനികവും വേഗതയേറിയതുമായ നൈജീരിയൻ ജീവിതവുമായി എങ്ങനെ പരസ്പരം പിണഞ്ഞുകിടക്കുന്നു എന്ന് ഈ പുസ്തകം അന്വേഷിക്കുന്നു. പ്രാദേശിക നാടോടിക്കഥകൾ, പരമ്പരാഗത ചികിത്സകരുടെ പങ്ക്, സാധാരണ കച്ചവടക്കാർ മുതൽ വൻകിട ബിസിനസുകാർ വരെയുള്ളവർ തങ്ങളുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ ഈ ആത്മീയ പാരമ്പര്യങ്ങളെ എങ്ങനെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു എന്നിവയൊക്കെ ഈ വിവരണങ്ങളിൽ ദർശിക്കാം.

മാതൃരാജ്യത്തോടും സ്വന്തം സംസ്കാരത്തോടുമുള്ള ആഴത്തിലുള്ള സ്നേഹം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ, താൻ ജീവിക്കുന്ന പശ്ചിമാഫ്രിക്കൻ മണ്ണിലെ ഊർജ്ജസ്വലമായ സംസ്കാരത്തെ പൂർണ്ണമായി ഉൾക്കൊള്ളാനും ബഹുമാനിക്കാനും ഗ്രന്ഥകർത്താവ് ശ്രമിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ ഒരു ഇരട്ട വ്യക്തിത്വത്തിൻ്റെ (Dual Identity) പ്രകടനം വായനക്കാരെ പല കഥകളിലും ഇരുത്തിച്ചിന്തിപ്പിക്കുന്നു. വാർത്തകൾക്ക് അപ്പുറത്തുള്ള യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളും സ്വതന്ത്ര സ്മരണകളും ഉൾക്കൊള്ളിച്ചുകൊണ്ട് നൈജീരിയൻ സമൂഹത്തിൻ്റെ ഊഷ്മളത, അവർ നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികൾ, യഥാർത്ഥ ദൈനംദിന ജീവിതം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള തികച്ചും ആധികാരികമായ ഒരു കാഴ്ചപ്പാട് ഈ പുസ്തകം സമ്മാനിക്കുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, ഇരു സംസ്കാരങ്ങളെയും കൂട്ടിയിണക്കുന്ന ഒരു സാംസ്കാരിക പാലമായി ഈ കൃതി മാറുന്നു.

മനുഷ്യബന്ധങ്ങളുടെ 'ഗ്രൗണ്ട് റിയാലിറ്റി'

പതിനാല് കഥകളുടെ ഒരു ചെറുസമാഹാരമാണ് ഈ പുസ്തകം. 'കേണൽ ജോസഫ് അഡിമോള'യുടെ കഥയിൽ തുടങ്ങി 'ഗ്രൗണ്ട് റിയാലിറ്റി' വരെ നീളുന്നതാണ് ഇതിലെ പ്രതിപാദ്യവിഷയങ്ങൾ. മനുഷ്യൻ്റെ ചതിയുടെയും വഞ്ചനയുടെയും അതോടൊപ്പം പരസ്പര സ്നേഹത്തിൻ്റെയുമൊക്കെ പച്ചയായ ആവിഷ്കാരമാണ് 'ഗ്രൗണ്ട് റിയാലിറ്റി' എന്ന കഥ. വ്യാജമായ തൊഴിൽ-വിവാഹ വാഗ്ദാനങ്ങളിൽപ്പെട്ട് ചതിക്കുഴിയിൽ വീഴുന്ന പെൺകുട്ടികളും പുരുഷന്മാരും ഇതിലുണ്ട്. എങ്കിലും മുന്നോട്ടുള്ള ജീവിതത്തിൽ ആരുടെയൊക്കെയോ പ്രാർത്ഥനകളുടെ കരുത്തിൽ പ്രത്യാശയോടെ ജീവിക്കുന്നവരാണവർ.

കേണൽ ജോസഫ് അഡിമോളയ്ക്ക് വിമാനത്തിൽ നടന്ന ഒരു മുദ്രാവാക്യം വിളിയെപ്പറ്റിയുള്ള കഥ പറഞ്ഞുകൊടുക്കുന്ന ലേഖകനെ നമുക്കിതിൽ കാണാം. അത് ദൈവങ്ങളുടെ കഥയായി മാറുമ്പോൾ, അവസാനിക്കാത്ത ഒരു സമസ്യയായി ചോദ്യങ്ങൾ അഡിമോളയിൽ അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു. '

എൻ്റെ ശിവനേ...' എന്ന കഥ അത്രമേൽ രസകരമായിട്ടാണ് അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. വീട്ടിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ഛായാചിത്രത്തിലൂടെ ആ കഥ രസകരമായി ഒഴുകി നീങ്ങുന്നു.

വ്യത്യസ്തമായ വായനാനുഭവങ്ങൾ സമ്മാനിക്കുന്ന 'എണ്ണക്കപ്പലിലെ രാത്രികൾ' എന്ന കഥ തികച്ചും പുതിയൊരു അനുഭവമായി നൽകുന്നത്. എണ്ണക്കപ്പലിൽ ജോലി ചെയ്യുന്നവർ അനുഭവിക്കുന്ന കഠിനമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഇതിൽ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. പുറമേനിന്ന് നോക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് അവർ നേടുന്ന പണം മാത്രമേ കാണാൻ കഴിയൂ എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ഇത് ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു. പഴയ കാലവും പുതിയ കാലവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം ഈ കഥയ്ക്ക് പുതുമയുള്ളൊരു പ്രമേയഭംഗി നൽകുന്നുണ്ട്.

കൈക്കൂലി വാങ്ങുന്ന സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥരും, അനീതിക്ക് കൂട്ടുനിൽക്കുന്ന പൊലീസുകാരനെ മർദ്ദിക്കുന്ന സാധാരണക്കാരനായ ഡ്രൈവറുമെല്ലാം ഈ പുസ്തകത്തിലെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യങ്ങളാണ്. ഇനിയും പറഞ്ഞാൽ തീരാത്ത അത്രയും വൈവിധ്യമാർന്ന കഥാപാത്രങ്ങൾ നിറഞ്ഞാടുന്ന ചെറുകഥകളാണ് ഇവയോരോന്നും. വിരസതയില്ലാതെ, ഒറ്റയിരുപ്പിൽ തന്നെ വായിച്ചുതീർക്കാവുന്ന ഈ പുസ്തകം വായനക്കാർക്ക് മികച്ചൊരു അനുഭവമായിരിക്കും എന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയാം.

കോഴിക്കോട്ടെ സാഹിത്യ പുസ്‌തക പ്രസാധനമാണ് (Sahithya Publications , Kozhikode) ഈ കൃതിയുടെ പ്രസാധകർ. 'ജുജു ഫ്രം ആഫ്രിക്ക' എന്ന ഈ നല്ല പുസ്തകം ഇനിയും ഏറെ വായിക്കപ്പെടട്ടെ എന്ന് ഹൃദയപൂർവ്വം ആശംസിക്കുന്നു.


രഞ്ജിത്ത് മാത്യു
പൂജ ഓൺലൈൻ ഡെസ്ക്